پایان نامه طراحی شهری(معماری) باز شناخت نقش ادراک ذهنی در تعریف ساختار شهر(نمونه موردی، شهر کرمان)

دانلود متن کامل پایان نامه

دانشگاه آزاد اسلامي

 واحد تهران مرکزي

دانشکده هنر و معماری/ گروه شهرسازی

 

پایان نامه برای دریافت درجه کارشناسی ارشد (M.A )

 

گرایش: طراحی شهری

 

عنوان :

باز شناخت نقش ادراک ذهنی در تعریف ساختار شهر(نمونه موردی، شهر کرمان)

 

استاد راهنما:

خانم دکتر غزال کرامتی

 

استاد مشاور:

خانم دکتر الهام امینی

 

پژوهشگر:

**** 

 

تابستان 1392

 

برای رعایت حریم خصوصی نام نگارنده پایان نامه درج نمی شود

(در فایل دانلودی نام نویسنده موجود است)

تکه هایی از متن پایان نامه به عنوان نمونه :

فهرست مطالب

عنوان                                                                                                صفحه

فصل اول: کلیات طرح

1-1 بیان مساله. 2

1-2 هدفهاي تحقیق. 5

1-2-1 هدف كلان. 5

1-2-2 اهداف خرد 6

1-3 اهمیت موضوع تحقیق و انگیزش انتخاب آن. 6

1-4 سوالات يا فرضيه‌هاي تحقيق. 8

1-5 مدل تحقیق. 9

1-6 روش تحقیق: 10

1-7 نمونه‌گیری و روش انتخاب آن: 10

1-7-1 نمونه‌های احتمالی: 11

1-7-2 نمونه‌های غیر احتمالی: 11

فصل دوم: مبانی نظری

2-1 مقدمه. 13

2-2 مفهوم لغوی ساختار 13

2-3 ساختارگرایی. 16

2-4 ساختار در شهر‌سازی.. 19

2-5 اصول ساختار گرایی در شهرسازی.. 22

2-5-1 جستجوی نو در کهنه: 22

2-5-2 استفاده متفاوت از ابزارهای یکسان: 22

2-5-3 تبدیل شهر به یک ارگانیسم زنده: 23

2-5-4 عدم تداوم تاریخی: 23

2-5-5 مخالفت باجنبش جهانشمول گرایی: 24

2-5-6 «فضا» و «زمان» – «مکان» و «رویداد» 24

2-5-7 حس مکان. 25

2-5-8 درگاهی و صحنه خیابان: 25

2-5-9 زیبائی شناسی تعداد 26

2-5-10 قصبه سازمان یافته. 26

2-5-11 وضوح هزارتویی.. 26

2-6 ساختار در جامعه شناسی. 26

2-7 ساختار در زبان‌شناسی. 38

2-8 ساختار در انسان‌شناسی. 42

2-9 ارتباط بین ساختارگرایی در شهرسازی با ساختارگرایی در علوم دیگر. 47

2-10 دیدگاه و نظریات اندیشمندان شهرسازی درباره‌ی ساختار شهر. 49

2-10-1 مکتب شیکاگو. 49

2-10-2 گروه ده 52

2-10-3 کنزو تانگه. 54

2-10-4 آلدو فان آیک… 56

2-10-5 کریستوفر الکساندر و بی وی دوشی.. 57

2-10-6 سوریا- ای- ماتا 58

2-10-7 ادموند بیکن.. 59

2-10-8 لینچ. 59

2-10-10 دانلد اپلیارد 60

2-10-11 آموس راپاپورت.. 60

2-10-12 کلیف ماتین.. 61

2-10-13 میشائیل تریب.. 61

2-10-14 آلدوروسی.. 62

2-11 نتیجه‌گیری.. 63

2-12 نمونه موردی.. 64

2-12-1 فیلادلفیا (بیکن) 64

2-12-2 خلیج توکیو- کنزو تانگه. 66

2-12-3 طرح شهر چادری در منا، در نزدیکی مکه 1974 (کنز و تانگه) 68

2-12-4 طرح دانشگاه بو علی سینا در همدان، 1977 (کاندیس و ماندان) 68

2-13 مکان. 70

2-14 واژه‌شناسی مکان: 71

2-15 بررسی مفهوم مکان در نظریات اندیشمندان: 71

2-16 نتیجه‌گیری: 73

2-17 تصویر ذهنی: 74

2-18 واژه شناسی تصویر ذهنی. 74

2-19 چگونگی به وجود آمدن تصویر ذهنی. 75

2-20 نقش تصویر ذهنی در رفتار انسان. 76

2-21 کاربرد واژه تصویر ذهنی در ادبیات شهرسازی.. 77

2-22 بررسی مفهوم تصویر ذهنی و عناصر سازمان دهنده آن در نظریات اندیشمندان. 78

2-22-1 لینچ. 78

2-22-2 کریستین نوربرگ شولتز. 79

2-22-3 دیویداستی.. 79

2-22-4 دانلد اپلیارد 80

2-22-5 گولج. 80

2-22-6 میشائیل تریب.. 80

2-23 نتیجه‌گیری.. 82

2-24 ارتباط بین ساختار و تصویر ذهنی. 83

2-24-1 فرآیند شکل‌گیری تصویر ذهنی از ساختار. 83

2-24-2 مراحل شکل‌گیری تصویر ذهنی از ساختار شهر: 84

2-25 ارتباط بین مکان و تصویر ذهنی. 85

2-26 ارتباط بین مکان با ساختار 87

2-27 نتیجه‌گیری.. 89

2-28 نمونه موردی.. 89

فصل سوم: روش شناسایی تحقیق

3-1 مقدمه. 97

3-2 فلسفة تحقیق علمی. 97

3-3 تحقیقات علمی براساس هدف: 97

3-3-1 تحقیقات بنیادی: 98

3-3-2 تحقیقات کاربردی: 98

3-3-3 تحقیقات توسعه‌ای: 98

3-4 روش پژوهش: 99

3-5 راهبرد پژوهش: 99

3-6  فلسفه پژوهش: 99

3-7 تئوری پژوهش… 101

3-8 سیاست پژوهش… 102

3-9 سوژة پژوهش… 102

3-10 رویه پژوهش… 104

3-11 ماهیت تحقیق: 105

3-11-1 تحقیقات توصیفی: 105

3-11-2 بررسی موردی.. 106

3-12 روش گردآوری اطلاعات: 106

3-12-1 روش کتابخانه‌ای: 106

3-12-2 روش مصاحبه: 106

3-12-3 روش مشاهده: 107

3-13 نمونه‌گیری و روش انتخاب آن: 107

3-13-1 نمونه‌های احتمالی: 107

3-13-2 نمونه‌های غیر احتمالی: 108

3-14 خلاصه متدولوژی.. 108

3-15 ساختارپایانامه: 108

فصل چهارم:  شناخت شهر و مطالعه نمونه موردی

4-1 مقدمه. 111

4-2 وجه تسمیه و پیدایش شهر اولیه کرمان. 112

4-3 بررسی روند شکل گیری شهر کرمان. 112

4-4 تحولات ساختار بافت کهن کرمان از سال 1300 تاکنون. 138

4-5 بررسی طرح سا ختاری بافت تاریخی شهرکرمان. 144

4-5-1 بخش مرکزی بافت.. 146

4-5-2 بخش حاشیه‌ای.. 147

4-5-3 شناسایی سازمان فضایی بافت کهن و تعیین جایگاه آن در سازمان فضایی شهر. 148

4-5-4 شبکه معابر بافت.. 148

4-5-5 بازار و مراکز فعالیت اصلی.. 148

4-5-6 مراکز عمده خدماتی.. 149

4-5-7 عرصه‌های عمومی مهم. 149

4-6 بررسی طرح جامع کرمان. 151

4-6-1 بخش مركزي بافت.. 151

4-6-2 بخش حاشيه‌اي.. 151

فصل پنجم:  تحلیل و آنالیز اطلاعات

5-1 بررسی وتحلیل لایه‌های ساختاربافت تاریخی کرمان براساس طرح جامع و ساختاری.. 155

5-2 بررسی ادراکات ذهنی مردم در مورد ساختار بافت تاریخی کرمان. 157

5-2 تحلیل ادراکات ذهنی مردم به وسیله AHP. 163

5-3 تحلیل لایه‌های ساختاربافت تاریخی کرمان براساس ادراک ذهنی مردم 167

فصل ششم:  نتیجه‌گیری

6-1 ساختاربافت تاریخی کرمان براساس اداراک ذهنی مردم 172

6-2 مقایسه ساختاربافت تاریخی کرمان براساس اسناد طرح جامع وطرح ساختاری وساختاربافت براساس تصویرذهنی مردم 174

6-3 دستکاری ماهرانه درساختاربافت تاریخی کرمان. 175

6-3-1 ساماندهی محدوده قلعه دختر. 175

6-3-2 ساماندهی محدوده مسجد ملک: 180

منابع فارسی. 186

منابع لاتین. 190

پیوست 1. 191

پیوست 2. 192

 

فهرست جدول‌ها

عنوان                                                                                                   صفحه

جدول 2-1: خلاصه نظریات جامعه شناسان در مورد ساختار. 37

جدول 2-2: خلاصه نظریات زبان شناس در مورد ساختار. 42

جدول 2-3: خلاصه نظریات انسان‌شناسان در مورد ساختار. 47

جدول 2-4 خلاصه نظریات اندیشمندان در مورد ساختار. 62

جدول 2-5 مؤلفه‌های سازنده تصویر ذهنی.. 81

جدول 2-6 خلاصه نظریات اندیشمندان در مورد ساختار با توجه به مبانی نظری.. 88

جدول 3-1 شناخت شناسی شهری آن مودون. 103

 

فهرست نمودارها

عنوان                                                                                                   صفحه

نمودار 1-1 مأخذ: نگارنده 9

نمودار 2-1 مأخذ: نگارنده 89

نمودار 3-1 مأخذ: نگارنده 101

نمودار 3-2 مأخذ: حافظ‌نیا 107

نمودار 5-1 مأخذ: نگارنده 154

نمودار 5-1 مأخذ: نگارنده 165

نمودار 5-2 مأخذ: نگارنده 165

نمودار 5-3 مأخذ: نگارنده 166

نمودار 5-4 مأخذ: نگارنده 166

نمودار 5-5 مأخذ: نگارنده 167

نمودار 5-6 مأخذ: نگارنده 167

 

فهرست شکل‌ها

عنوان                                                                                                   صفحه

شکل 2-1 مأخذ بیکن. 66

شکل 2-2 مأخذ: پاکزاد، 1389: 62. 67

شکل 2-3 مأخذ: آرنولف لوچینگر، ص 156. 68

شکل 2-4 مأخذ: آرنولف لوچینگر، ص 158. 69

شکل 2-5 مأخذ: نگارنده 87

شکل 2-6 مأخذ: پاکزاد، ص170. 91

شکل 2-7 مأخذ: پاکزاد، ص171. 92

شکل 2-8 مأخذ تداعی گرایانه (Appleyard, 1976: 169) 93

شکل 2-9 مأخذ: ساختار موضع‌شناختی (Appleyard, 1976: 173) 94

شکل 2-10 مأخذ: ساختار موقعیت‌شناختی (Appleyard, 1976: 176) 94

شکل 2-11 مأخذ: «دانش شهری» فرد (Appleyard, 1976: 204) 95

شکل 4-1 مأخذ: حبیبی، 1376، ص115. 125

شکل 4-2 مأخذ: حبیبی، 1376، ص15. 125

شکل 4-3 مأخذ: حبیبی، 1376، ص116. 126

شکل 4-4 مأخذ: حبیبی، 1376، ص116. 126

شکل 4-5 مأخذ: حبیبی، 1376، ص116. 127

شکل 4-6 مأخذ: حبیبی، 1376، ص116. 127

شکل 4-7 مأخذ: حبیبی، 1376، ص116. 128

شکل 4-8 مأخذ: حبیبی، 1376، ص118. 130

شکل 4-9 مأخذ: حبیبی، 1376، ص118. 130

شکل 4-10 مأخذ: حبیبی، 1376، ص119. 131

شکل 4-11 مأخذ: حبیبی، 1376، ص120. 132

شکل 4-12 مأخذ: حبیبی، 1376، ص122. 137

شکل 4-13 مأخذ: شارستان طرح ساماندهی بافت تاریخی کرمان. 139

تصویر 6-1 مأخذ: نگارنده 176

تصویر 6-2 مأخذ: نگارنده 180

 

فهرست نقشه‌ها

عنوان                                                                                                   صفحه

نقشه 4-1 مأخذ: نگارنده، با استفاده از پور احمد، ص133. 111

نقشه 4-2 مأخذ: نگارنده، با استفاده از دانشور، 23. 112

نقشه 4-3 مأخذ: نگارنده 113

نقشه 4-4 مأخذ: نگارنده با استفاده از 1- حبیبی، ص113، 2-مرادی، 343. 114

نقشه 4-5 مأخذ: نگارنده 114

نقشه 4-6 مأخذ: نگارنده، با استفاده از 1- حبیبی، ص113، 2-مرادی، 343. 115

نقشه 4-7 مأخذ: نگارنده، با استفاده از 1- حبیبی، ص113، 2-مرادی، 343. 116

نقشه 4-8 مأخذ: نگارنده 116

نقشه 4-9 مأخذ: نگارنده، با استفاده از 1- حبیبی، ص113، 2-مرادی، 343. 117

نقشه 4-10 مأخذ: نگارنده، با استفاده از 1- حبیبی، ص113، 2-مرادی، 343. 118

نقشه 4-11 مأخذ: نگارنده 118

نقشه 4-12 مأخذ: نگارنده، با استفاده از 1- حبیبی، ص113، 2-مرادی، 342. 119

نقشه 4-13 مأخذ: نگارنده، با استفاده از 1- حبیبی، ص113، 2-مرادی، 342. 120

نقشه 4-14 مأخذ: نگارنده 120

نقشه 4-15 مأخذ: نگارنده، با استفاده از 1- حبیبی، ص113، 2-مرادی، 342. 121

نقشه 4-16 مأخذ: نگارنده، با استفاده از 1- حبیبی، ص113، 2-مرادی، 342. 122

نقشه 4-17 مأخذ: نگارنده 122

نقشه 4-18 مأخذ: نگارنده، با استفاده ا از حبیبی، 1376. 123

نقشه 4-19 مأخذ: حبیبی، 1376، ص113. 124

نقشه 4-20 مأخذ: نگارنده 124

نقشه 4-21 مأخذ: نگارنده، با استفاده ا از حبیبی، 116. 128

نقشه 4-22 مأخذ: نگارنده 129

نقشه 4-23 مأخذ: نگارنده، با استفاده از نقشه شهر کرمان در دوره قاجار اثر سایکس… 133

نقشه 4-24 مأخذ: نگارنده، برگرفته از نقشه شهر کرمان در دوره قاجار اثر سایکس… 133

نقشه 4-25 مأخذ: نگارنده 134

نقشه 4-26 مأخذ:کنکاشی پیرامون شهر قدیم کرمان، مرادی.. 135

نقشه 4-27 مأخذ:کنکاشی پیرامون شهر قدیم کرمان، مرادی.. 135

نقشه 4-28 مأخذ:کنکاشی پیرامون شهر قدیم کرمان، مرادی.. 136

نقشه 4-29 مأخذ: کنکاشی پیرامون شهر قدیم کرمان، مرادی.. 136

نقشه 4-30 مأخذ: نگارنده 138

نقشه 4-31 مأخذ: شارستان طرح ساماندهی بافت تاریخی کرمان. 140

نقشه 4-32 مأخذ: شارستان طرح ساماندهی بافت تاریخی کرمان. 141

نقشه 4-33 مأخذ: شارستان طرح ساماندهی بافت تاریخی کرمان. 143

نقشه 4-34 مأخذ: شارستان طرح ساماندهی بافت تاریخی کرمان. 144

نقشه 4-35 مأخذ: شارستان طرح ساماندهی بافت تاریخی کرمان. 145

نقشه 4-36 مأخذ: شارستان طرح ساماندهی بافت تاریخی کرمان. 146

نقشه 4-37 مأخذ: شارستان طرح ساماندهی بافت تاریخی کرمان. 147

نقشه 4-38 مأخذ: شارستان طرح ساماندهی بافت تاریخی کرمان. 150

نقشه 4-39 مأخذ: شارستان طرح ساماندهی بافت تاریخی کرمان. 150

نقشه 4-40 مأخذ: شارستان طرح جامع کرمان. 152

نقشه 5-1 مأخذ: نگارنده 155

نقشه 5-2 مأخذ: نگارنده 156

نقشه 5-3 مأخذ: نگارنده 157

نقشه 5-4 مأخذ: نگارنده 168

نقشه 5-5 مأخذ: نگارنده 169

نقشه 5-6 مأخذ: نگارنده 170

نقشه 6-1 مأخذ: نگارنده 172

نقشه 6-2 مأخذ: نگارنده 173

نقشه 6-3 مأخذ: نگارنده 174

نقشه 6-4 مأخذ: نگارنده 176

نقشه 6-5 مأخذ: نگارنده 177

نقشه 6-6 مأخذ: نگارنده 178

نقشه 6-7 مأخذ: نگارنده 179

نقشه 6-8 مأخذ: نگارنده 181

نقشه 6-9 مأخذ: نگارنده 182

نقشه 6-10 مأخذ: نگارنده 183

نقشه 6-11 مأخذ: نگارنده 184

 

 

 


 

 

 

 

 

 

 

 

فصل اول: کلیات طرح

 

1-1 بیان مساله

نظری

ساختارها نمايش واقعي از واقعيت نيستند؛ بلكه مدل‌هاي شناختي از واقعيتند. ساختارها بخش‌هايي از شهر هستند كه مدل‌هاي ذهني از شهر را ايجاد می‌كنند. در حقيقت بخش عمده‌اي از تصور ذهني مردم از شهر به ساختار اصلي آن باز می‌گردد. مردم يك شهر قادرند مهم‌ترين و اصلي‌ترين عناصر و فضاهاي آن را شناخته و پيوند و ارتباطي بين اين اجزا و عناصر در ذهن خود برقرار سازند. به بياني ديگر اگر فرض كنيم كه واقعيتي كه ما با آن سروكار داريم يك شهر باشد، روابط حاكم ميان مهم ترين عناصر شهر قابل ادراك بوده و باعث آن می‌گردد كه ما ساختاري از آن روابط حاكم در ذهن خود ترسيم كنيم.

اين تصوير به وسيله‌ي اطلاعاتي كه فرد از محيط دريافت می‌كند، ساخته می‌شود. در حقيقت شهر سرچشمه‌ي اصلي اطلاعات است. با اين حال انسان تحت تاثير فقط يك محرك يا فرستنده قرار نمي‌گيرد. بلكه مجموعه‌اي از اطلاعات از فرستنده‌ها در زمان‌ها و مكان‌هاي مختلف، به انسان ارسال می‌شود. لذا فرد در مواجهه با محيط خود با سيلي از اطلاعات روبه روست كه براي درك آن به مرتب كردن آنها می‌پردازد و هر جز از اين اطلاعات را در محل خود قرار مي‌دهد. به عبارتي انسان در هر زمان و هر فضا تنها بخشي از اطلاعات محيط را در ذهن خو ثبت می‌كند. آنچه را كه انسان از محيط می‌داند از بسياري جهات با واقعيت متفاوت است. زيرا نه تنها شناخت انسان از محيط انتخابي بوده، بلكه به دليل محدوديت‌هاي بيولوژيك‌اش نمي‌تواند كليه‌ي اطلاعات ارسالي را ادراك و پردازش كند. ليكن همين اطلاعات محدود تصوير كامل و جامعي، هرچند نادرست و غيرواقعي از محيط اطراف به دست می‌دهد. فرض اصلي بر اين است كه مردم اطلاعات را به صورت يك ساختار كاملا مرتبط با اطلاعات مربوطه، در تصوير ذهني خود از شهر سازماندهي می‌كنند. انسان از مجموعه اطلاعات رسيده تنها به تجزيه و تحليل آنهايي می‌پردازد كه به او بهترين امكان را براي كنترل محيط می‌دهند. لذا ذهن انسان به طور ناخودآگاهانه به ساده كردن محيط اطراف خود پرداخته تا بدين وسيله بتواند حجم اطلاعات را كاهش داده و محيط را آسان تر درك كند.

شناخت محيط مستلزم چيزي بيشتر از شناخت عناصر و فضاهاست. آگاهي از چگونگي پيوند و ارتباط بين آن‌ها نيز ضروري است. بنابراين براي ايجاد آگاهي از محيط نه تنها به تصاوير ذهني نياز است بلكه اين تصاوير بايد با يكديگر در ارتباط باشند. مجموعه‌اي از چنين تصاوير مرتبطي، يك تصوير ذهني را به وجود می‌آورد كه پيوندي بين فرآيند فكر انسان و محيط برقرار می‌سازد. در اين فرآيند، انسان داده‌هاي دريافتي از محيط را در ذهن منظم كرده و علاوه بر اجزاي محيط، نظم يا رابطه‌ي ميان آن‌ها را نيز در ذهن خود به تصوير كشيده و به آن معنا می‌بخشد.

در چنين تصويري همواره مكان‌ها يا نقاط پررنگي در ذهن وجود دارد كه صحنه‌ي رويدادها و تجربه‌هاي بسيار مهم زندگي اوست و ديگر چيزها (ديگر فضاها) به دور اين مكان‌ها و نسبت به آنها تعريف و متصور می‌شود.

بر اين اساس لازم است براي دستيابي به ساختار شهر، تصوير ذهني مردم مورد توجه قرار گرفته و با استخراج عناصري كه در تصوير ذهني مردم اهميت يافته اند، عناصر و روابط ساختار فضايي شهر را تشخيص داد و در جهت ارتقاء كيفيت محيطي به كار گرفت.

عملی

کرمان شهری با تاریخ پر فراز و نشیب و مردمانی سختکوش در دل کویر که به گفته فرد ریچاردز غیر از شهر تبریز که در مرز شمال ایران واقع شده به هیچ شهری در این کشور به اندازه شهر کرمان از منجنیق فلک سنگ نباریده است.

کرمان منسوب است به کرمان بن هیتال بن ارنخشدین سام بن نوح(ع) که در داستان‌های اساطیری، کرمان به کرمی (ابریشمی) منسوب است که هفتواد نام داشته است.

حکایت آن یعنی حکایت کرم و پشم ریسی دختران هفتواد را فردوسی شاعر حماسه سرای ایران به نظم در آورده است.

یکی دژ بکندند بر تیغ کوه
چو یک چند بگذشت بر هفتواد
 شد آن شهر با او همه همگروه
مرا آن حصن را نام کرمان نهاد
ج

بر اساس منابع و اسناد تاریخی ساخت تاریخی و شکل‌گیری شهر کرمان به شرح زیر است.

  • عهد هخامنشیان و پیش از آن: شکل‌گیری قلعه دختر بر بالای کوهی که نخستین آثار شهر کرمان در پای آن تشخیص داده شده است.
  • دوره ساسانی: شکل‌گیری قلعه دیگری بر بلندی تپه مقابل قلعه دختر به نام قلعه اردشیر.

1و 2 ¬ شکل‌گیری هسته شهر به عنوان یک قلعه محصور به مرکزیت قلعه دختر و بعد قلعه اردشیر (در اثر توسعه آن)، ساکنان شهر هنوز داخل قلعه جای ندارد بلکه در بیرون قلعه به صورت نابسامان زندگی می‌کنند، قلعه به وسیله خندقی عمیق از محل زندگی مردم جدا شده. اجزای تشکیل دهنده شهر را در این دوره معبد، قلعه، خانه‌های طبقه برگزیده، حصار و خندق که بر جدایی خود از ناحیه دیگر تاکید می‌کند، تشکیل می‌دهد.

  • با ورود اسلام قلاع ساسانی چه مذهبی و چه نظامی فرو می‌ریزند و این مهمترین حادثه در بنیان گذاری سازمان نوین در شهر است. لذا شهر کرمان در سده نخستین هجری در جوار حصارهای شهر قدیمی و به دور از قلعه دختر و قلعه اردشیر علیرغم ارزش‌های دفاعی آنها به سوی دشت غربی مستقر می‌شود.
  • در قرن دوم و سوم هجری ابتدا حصار جدید شهر که محله‌های جدید را نیز شامل می‌شود، شکل می‌گیرد در این دوره کسی از شهروندان بیرون دروازه‌ها رها نمی‌شود.
  • در قرن چهارم ملک تورانشاه سلجوقی محله شاه عادل را برای استقرار سپاهیان مسجد جامع ملک، بازار، گرمابه، خانقاه و کتابخانه مرکز جدید شهر را می‌سازد.

تلاش حاکم سلجوقی برای انتساب شهر کرمان به خود و زدودن خاطره حکومت قبلی، مبتنی بر توسعه است لکن نظامی که او بدان تمسک می‌جوید همان سازمان گذشته شهر است که اینک مرکز آن جابجا شده است.

  • در قرن هفتم، حاکمان قراختایی از یک سو برای پاسخ به نیاز جمعیت جدید به توسعه شهر و از سوی دیگر ثبت حاکمیت خود بر تارک شهر، محله ترک آباد را در شمال غرب شهر آن روز سامان می‌دهند. مرکز جدید شهر نیز این بار کل کوچک و مستقلی شامل مقبره براق حاجب، مدرسه، مارستان درب خبیص، بازار، مسجد و آب انبار است.
  • در قرن هشتم، امیر محمد مظفر با تسخیر کرمان، حکومت جدید را بنیان می‌نهند. وی مسجد جامع قدیم در دروازه شرقی کرمان را مرکز جدید شهر قرار میدهد. سیاست وی برای تبلور تغییر حکومت، جابجایی مرکز از منتهی الیه غربی به لبه شرقی شهر است.
  • گنجعلی خان حاکم صفوی کرمان در قرن دهم، مرکزیت جدید را در مجموعه تازه احداث در قلب فرسوده شهر بنیان می‌گذارد تا بدین طریق موجبات ایحیا شهر را فراهم آورده باشد. مجموعه‌ای مرکب از میدان، بازار، مسجد، حمام، ضرابخانه و آب انبار. در عین حال، سازمان فضایی همچنان تداوم سنت قبلی است.
  • وکیل الملک در عهد قاجار نیز مرکز جدید شهر را در جوار مرکز صفوی بنا می‌کند. این روایت تا دوره معاصر آن که با تغییر اندیشه روشنفکران مدرسه‌ای در کسوت مشاوران رضاخان دچار دگرگونی بنیادین شد، به همان شیوه و سبک سنتی خود باقی بود.

در این پایان نام تلاش خواهد شد تا لایه تاریخی ساختار کرمان و جایگاه آن در عینیت و ذهنیت و نقش ادراکات ذهنی و شکل‌گیری تصویر ذهنی از لایه‌ی تاریخی ساختار شهر مورد بررسی قرار گرفته و در جهت ارتقاء کیفیت ساختار و هویت بخش به آن به کار گرفته شود.

1-2 هدفهاي تحقیق

1-2-1 هدف كلان

نظری

تبیین نقش ادراک ذهنی در تعریف ساختار شهر

عملی

ارتقا كيفي ساختار شهر کرمان، به وسیله باز تعریف لایه تاریخی ساختار شهر، از طریق بازشناخت ادراکات ذهنی شهروندان.

1-2-2 اهداف خرد

نظری

  • منظم کردن داده‌های دریافتی و ادراک شونده از تصویر ذهنی به وسیله برقراری نظم یا رابطه در اجزاء تشکیل دهنده لایه تاریخی ساختار شهر
  • ارتقاء لایه تاریخی ساختار از طریق بررسی تصویر ذهنی مردم و رسیدن به تصویر ذهنی مشترک آنها

عملی

  • شناخت لایه تاریخی ساختار شهر کرمان از طریق تجزیه آن به اجزاء و عناصر تعیین شده و ارتباطات اصلی میان آنها
  • باز تعریف لایه تاریخی ساختار شهر کرمان از طریق بررسی اجزا، عناصر و ارتباطات آن در تصویر ذهنی مشترک مردم شهر.

کمک به ارتقاء لایه تاریخی ساختار شهر کرمان از طریق برقراری پیوند بین تصویر ذهنی مشترک مردم و اجزاء و عناصر لایه تاریخی ساختار.

1-3 اهمیت موضوع تحقیق و انگیزش انتخاب آن

«ساخت شهرها يكي از دستاوردهاي بزرگ بشري و فرم كالبدي شهر توسط تصميم‌گيري مردمي كه در آن زندگي می‌كنند تعيين می‌شود. (ادموند بيكن)»

نظری

ساختار شهر فرصتي پديد می‌آورد كه تمام عملكردهاي شهري و انواع ارتباطات انساني در يك شبكه درهم تنيده شده و نزديك به هم قرار گيرد. از طريق ايجاد تصوير ذهني قوي مردم شهر قادر خواهند بود مهمترين و اصلي ترين عناصر و فضاي آن را شناخته و پيوند و ارتباطي بين اين اجزا و عناصر در ذهن خود برقرار سازند.

توجه به ساختار و تصوير ذهني از آن امتيازي براي شهر در بافت كهن آن است، زيرا فعال بودن مجموعه‌هاي كهن شهري و ساماندهي هويت اصلي شهر به ويژه در پيوند با بافت قديم آن در صورتي حائز اهميت بوده و موفق خواهد بود كه با تكيه بر يك پيوند نامرئي و متقابل شهروندان و دلبستگي‌هاي آنان به ارزشهاي مشترك در تصاوير ذهني شان از شهر صورت گيرد.

ساختار شهر و تصاوير ذهني قوي شكل گرفته از آن می‌توانند موجد خوانايي شهر و تمايز آن شده و بيان كننده هويت ملي و برانگيزاننده احساس غرور در مردم شهر باشند با بررسي ساختار اصلي شهرها و درك قانون مندي‌هاي توسعه و تكامل آن می‌توان تاثير عمده‌اي در احيا و بهبود وضع شهر گذاشت، زيرا اجزا و عناصر پديدآمده در تاريخ تحول و تكامل شهر امكانات بالقوه بسيار براي تجديد حيات داشته و می‌توانند در هويت بخشي به شهر و تقويت شبكه نمادين آن نقش ويژه داشته باشند.

شهرهاي سنتي كويري همچون كرمان مانند ساير شهرهاي ايران از ابتداي قرن هجري حاضر در معرض تحولات شديد كالبدي قرار داشته‌‌اند كه با آهنگ تحولات تاريخي و تدريجي اين سكونت گاه‌هاي ارگانيك تفاوت فاحشي دارد. ابتداي قرن چهارم هجري مدرنيزاسيون سطحي و ناقصي كه كانون توجه اش عمدتا بر ايجاد تحولات و مدرنيزه نمودن كالبد ظاهري شهرها قرار گرفت دگرگوني‌هاي عميق و ناخواسته‌اي را در شهرهاي ايران پديد آورد مدرنيزاسيون كالبدي مذبور كه در قالب امواج پي در پي (نظير قانون توسعه و تعريض معابر در سال 1312 يا تهيه و تصويب طرح‌هاي جامع شهري از دهه 1340 به بعد و تهيه طرح‌هاي شهري ديگري از قبيل طرح‌هاي آماده سازي در دهه‌هاي بعدي تحول چارچوبي را در انگاره شهر سنتي كويري ايراني سبب شده است.

بررسي مداخلات كالبدي مدرن در شهرهاي كويري نشان می‌دهد كه اقدامات مذبور طي چند دهه گذشته سبب شده ساختار كالبدي شهرها به شكل چشم گيري انطباق محيطي خود را از دست بدهند.

طرح‌هاي جامع شهري در كنار تشويق رشد كم تراكم شهر از طريق تحميل مقررات زونينگ و تفكيك عملكردهاي اصلي شهري (همچون مراكز كار، نواحي مسكوني و. . . ) به استفاده هرچه بيشتر از وسيله نقليه موتوري دامن زده و موجب از هم گسيختگي بيشتر اين گونه شهرها شده است كه در تقابل با وضعيت طبيعي شهرهاي سنتي كويري است.

براي جلوگيري از افزايش نابساماني‌ها در شهر ضرورت دارد اقدامات منفرد و پراكنده‌ در ارتباط با يكديگر قرار گرفته و ساختار واحد و يكپارچه در كليت شهر به وجود آورده و بين محورها و عناصر تاريخي و كاركردهاي مهم كنوني در گسترده شهر پيوندي ظريف اما ناگسستني ايجاد نموده و به مدد پيش بيني يك ساخت مشخص براي شهر استقرار عناصر شهري اتفاقي را در سازمان فضايي و كالبدي شهر منتفي ساخت. براي افزايش دلبستگي شهروندان به شهر و آگاه نمودن آنها از محيط شهري (كه بر اثر بي توجهي به ساختار كهن شهرها تضعيف گرديده) ضروري است كه از طريق ساماندهي محيط كالبدي اقدام شود.

عملی

بازشناسایی و تبلور مجدد ادراکات ذهنی مردم در کالبد شهر کرمان با تاریخ چندین هزار ساله می‌تواند در بهبود و تعریف دوباره ساختار شهر و جلوگیری از افزایش نابسامانی‌ها و اقدامات منفرد و پراکنده در لایه تاریخی ساختار و هویت بخشی به بافت ارزشمند تاریخی کرمان که در شرف نابودی است موثر واقع گردد.

1-4 سوالات يا فرضيه‌هاي تحقيق

نظری

  • چگونه می‌توان از طریق بررسی و تحلیل ادراکات ذهنی به تعریف لایه‌های ساختار شهر رسید؟

عملی

  • روابط حاکم میان مهم‌ترین عناصر لایه تاریخی شهر کرمان در تصویر ذهنی مردم چگونه است؟

کدام یک از اجزای لایه تاریخی ساختار شهر کرمان در تصویر ذهنی مردم تاثیر گذار است؟

(ممکن است هنگام انتقال از فایل اصلی به داخل سایت بعضی متون به هم بریزد یا بعضی نمادها و اشکال درج نشود ولی در فایل دانلودی همه چیز مرتب و کامل است)

تعداد صفحه : 234

قیمت :14700 تومان

بلافاصله پس از پرداخت ، لینک دانلود پایان نامه به شما نشان داده می شود

و در ضمن فایل خریداری شده به ایمیل شما ارسال می شود.

پشتیبانی سایت :        --------********        baharfile@zoho.com

در صورتی که مشکلی با پرداخت آنلاین دارید می توانید مبلغ مورد نظر برای هر فایل را کارت به کارت کرده و فایل درخواستی و اطلاعات واریز را به ایمیل ما ارسال کنید تا فایل را از طریق ایمیل دریافت کنید.

--------  -------- --------

جستجو در سایت : کلمه کلیدی خود را وارد نمایید :

 
 

مطالب مشابه را هم ببینید

 

فایل مورد نظر خودتان را پیدا نکردید ؟ نگران نباشید . این صفحه را نبندید ! سایت ما حاوی حجم عظیمی از پایان نامه های دانشگاهی است. مطالب مشابه را هم ببینید. برای یافتن فایل مورد نظر کافیست از قسمت جستجو استفاده کنید. یا از منوی بالای سایت رشته مورد نظر خود را انتخاب کنید و همه فایل های رشته خودتان را ببینید