پایان نامه کارشناسی ارشد وضعیت موجود کاربری اراضی شهری در محلات شهرداری منطقه سه تبریز به منظور بررسي مغايرتها درقبال پيشنهادات طرح تفصيلي جديد

متن کامل پایان نامه مقطع ارشد : معماری

عنوان پایان نامه:

وضعیت موجود کاربری اراضی شهری در محلات شهرداری منطقه سه تبریز به منظور بررسي مغايرتها درقبال پيشنهادات طرح تفصيلي جديد

برای رعایت حریم خصوصی نام نگارنده پایان نامه درج نمی شود

(در فایل دانلودی نام نویسنده موجود است)

تکه هایی از متن پایان نامه به عنوان نمونه :

(ممکن است هنگام انتقال از فایل اصلی به داخل سایت بعضی متون به هم بریزد یا بعضی نمادها و اشکال درج نشود ولی در فایل دانلودی همه چیز مرتب و کامل است)

فصل اول: کلیات تحقیق

1-1- مقدمه

حيات بشر بر روي كره زمين بخصوص از زماني كه انسان به تكنولوژي دست يافت منشاء تحولات عظيمي در سطح زمين گرديد(Gant & etal, 2011, 270). امروزه، شهرنشینی و توسعه شهری یکی از پدیده­های ویژه است. رشد سریع شهرها و پیشی گرفتن آن از توانائی­ها و منابع مدیران شهری، ارائه خدمات شهری مناسب را برای مدیران شهری به یک چالش عظیم تبدیل نموده است. تحولاتي همچون تراکم جمعیّت، دشواری رفت و آمد در محیط­های شهری، آلودگی­های هوا و ناامنی­های اجتماعی، و… برخی از مشکلاتی است که ذهن کارشناسان و صاحب­نظران در حوزه­های مختلف را به خود مشغول نموده است. يكي از تحولاتي كه در حوزه مديريت شهري مي توان به آن اشاره نمود، تغييرات كاربري اراضي مي باشد كه بدون درنظر گرفتن پتانسيل و قابليت اراضي، تأثيرات بسيار منفي و غيرقابل جبراني مانند تغيير در پوشش گياهي، افزايش زمين هاي باير و شخم خورده، قطع درختان جنگلي، دگرگوني و تخريب اراضي، افزايش فرآيند بياباني شدن، آلودگي آبها و منابع زيستي و… به همراه داشته است(موسايي و همكاران، 1389، 77). بر همين اساس عوامل متعددي من جمله؛ نبود زيرساخت هاي لازم، هجوم جمعيت به شهرها ، ضعف طرح هاي شهري و فقدان مديريت شهري کارآمد باعث نابساماني کاربري اراضي شهري شده و فضايي ناامن را براي شهروندان به ارمغان آورده و توسعه پايدار شهري را به خطر انداخته است(عظيمي، 1387، 39). لذا هدف از این فصل ارائه یک دیدگاه کلی از موضوع  تحقیق به خواننده می­باشد. مطالب این فصل به صورت کلاسیک تدوین شده و شامل مواردی چون بیان مسئله، اهمیت و ضرورت تحقیق، اهداف تحقیق، کاربرد نتایج تحقیق، سوالات تحقیق، قلمرو تحقیق، جنبه نوآوری تحقیق، محدودیت­های تحقیق، تعاریف واژه­های تحقیق و ساختارتحقیق می­باشد.

2-1- بیان مسأله

بررسی كاربري اراضي شهري؛ چگونگي استفاده، توزيع، حفاظت، ساماندهي مكاني– فضايي فعاليت­ها و عملكردهاي شهري را بر اساس خواست و نيازهاي جامعه شهري، بررسي مي­كند. امروز با توجه به رشد نابسامان كالبدي شهرها و بي تعادلی در كاربريهاي موجود و از طرفي براي ارتقاي كيفي شهر نشيني و تعادل بخشي و ساماندهي و بهينه گزيني كاربري ها، اراضي شهرها، از اهميت بسيار زيادي برخوردار است(پیران، 1381، 25). اراضی شهری در بسیاری از کشورهای ییشرفته رابطه تنگاتنگ با فضای باز و کارکرد های فرهنگی – هنری، گذاران اوقات فراغت و گردشگری دارند، که باتوجه به شرایط  مناسب کالبدی – فضایی شان نقش مهمی در تقویت حیات مدنی و خاطرات جمعی  شهروندان ایفا می­کنند(Catanese, 1988,24). اگر با استناد به بسیاری از مباحث و مطالعات علوم شهری  بپذیریم  که اراضی شهر  مهم­ترین و موثرترین عامل در کمیت و کیفیت عملکردی هر شهر است، این پرسش­ها مطرح می­شود : کاربری­های شهری چگونه باید باشد؟ چه ویژگی­هایی دارد؟ مشکلات و پتانسیل­های آن کدام است؟ بین توسعه کل شهر و ویژگی های اراضی شهر چه ارتباطی وجود دارد؟ و برای آینده آن چه برنامه­ای باید تهیه گردد؟( Jieying & et al, 2006, 70).  امروزه اراضی شهری به ویژه در کشورهای جهان سوم باتوجه به تعدد نقش­ها و کارکردهايشان با مشکلات مختلفی روبه رو هستند، از این رو به دلیل عوارض ناشی از رشد شهرنشینی  مانند تمرکز جمعیت، اشغال اراضی جدید، توسعه حمل و  نقل ماشینی و …ضرورت های  جدیدی در مورد نحوه تقسیم اراضی  شهری به وجود آمده است(حکمت نیا، 1389، 85). نخستین  اقدام­ در زمینه تفکیک  اراضی مربوط به  تدوین مقرراتی برای تقسیم  زمین می­باشد که بیشتر  جنبه  مهندسی و تدوین مقررات ثبت املاک را دارد و  به تدریج با  اهداف اقتصادی، اجتماعی  و اصول برنامه ریزی همراه ­گردید ( براتعلی خاکپور و همکارن، 1386، 45 ).

استفاده  صحیح و آماده سازی زمین، هدف اصلی برنامه ریزی  کاربری اراضی است. لیکن برنامه ریزی کاربری زمین، ابتدا به محیط فیزیکی و  سپس به مکان­یابی فعالیت­های صنعتی، مسکونی و … در ارتباط با یکدیگر می پردازد (بحرینی، 1377، 27). موضوع زمین و چگونگی استفاده از آن همواره موضوع و بستر اصلی برنامه ریزی شهری بوده و در حقیقت  سرنوشت  نهایی طرح توسعه شهری و نظارت بر نحوه استفاده از زمین رقم می زند و همواره یکی از مسائل  اجتماعی –  اقتصادی کالبدی در شهرنشینی معاصر می­باشد( هاشم زاده همایونی، 1379، 713 ). طرح کاربری زمین، پیشنهادی برای کاربرد آتی از زمین و ساختار  شهری است که تمامی اصول و فرضیه­ها و نتایج مطالعات قبل را در خود جای داده  و از ابزارهای مهم اجتماعی، اقتصادی  و کالبدی  برخوردار است که نه تنها اثرات بسیاری بر سرمایه گذار و تصمیمات عمومی و خصوصی می­گذارد،  بلکه نقش مهمی در میزان رشد شهری  و کیفیت مفید کالبدی شهر دارد(Peijun & et al, 2010, 926). بطور کلی، کاربری زمین شهری  انواع فعالیت­های شهری  مانند مسکونی، درمانی، آموزشی، اداری ، راه­ها ، معابر و نظایر آن­ها و تغییرات صورت گرفته شده از کاربری زمین را مشخص می­کند ( شیعه، 1380،  120). با توجه به مباحث فوق به نظر  می­رسد، مطالعه روند کاربری به منظور درک صحیح از تغییرات به وجود آمده در کاربری­های شهری که بیشتر به دلیل رشد و توسعه جمعیت شهری بوده است از اهمیت خاصی برخوردار است؛ از طرفی در سال­های اخیر طرح­های مختلفی به منظور مشخص نمودن کاربری­های شهری ارائه شده است که از آن جمله می­توان به طرح تفصیلی اشاره نمود؛ ولی این طرح­ها به دلایلی به طور کامل به اجرا در نیامده­اند. بر همین اساس نیز محقق به دنبال تحلیلی بر تغییرات کاربری در اراضی شهرداری منطقه سه شهر تبریز در تفصیلی جدید در مقایسه با طرح تفصيلي قديم می­باشد.

3-1- اهمیت و ضرورت موضوع

تغييرات جمعيتي سبب تغيير فعاليت هاي اقتصادي شده و نقطه آغاز تغييرات كاربري اراضي به شمار مي رود(محرابي، 1389، 82). در واقع بهره برداري بي رويه، تغييرات نادرست كاربري اراضي و دست اندازي بشر به عرصه هاي منابع طبيعي، روز به روز بر برهم زدن تعادل هاي منطقه اي مي افزايد. در دهه هاي اخير شاهد تغيير کاربري اراضي در بسياري از شهرها هستيم كه تحت تأثيرعوامل مختلفي شکل گرفته است به طور مثال در اراضي رها شده، سطوحي از مراتع به مناطق مسکوني و ويلاسازي تبديل شده اند(راهداري، 1385، 25). کاربری زمین همواره یکی از مهمترین عواملی بوده است که انسان از طریق آن محیط‌زیست خود را تحت تأثیر قرار داده است و از نظر تاریخی مهمترین تغییر کاربری اراضی که انسان انجام داده است، از میان بردن جنگل‌ها و تبدیل آنها به اراضی کشاورزی و سکونتگاهها بوده است(دلير و همكاران، 1386، 67). رشد شهر منجر به تغییر کاربری زمین و پوشش زمین دربسياري از مناطق سراسر جهان به ویژه در کشورهای در حال توسعه شده است. همچنين رشد جمعیت بی سابقه همراه با فعالیت های توسعه بدون برنامه ریزی قبلی منجر به وارد کردن خسارت به اراضی کشاورزی و تفريحي و … شده است. تغییرهای كاربري اراضي شهري  ناشی از نیروهای انسانی در نتیجه تصرف انسان از محیط زیست است كه شناخت اين تغییرات را به يك ضرورت تبديل كرده است(Chang, 2007, 22).  امروزه کاربري زمين شهري، جزو مفاهيم پايه و اصلي دانش شهرسازي و در واقع شالوده شکل گيري آن است و به اندازه اي اهميت دارد که برخي از برنامه ريزان شهري در کشورهاي پيشرفته آن را مساوي با برنامه ريزي شهري مي دانند(حسين راده و ملكي، 1386، 62). بررسي کاربري اراضي شهري،  چگونگي نحوه استفاده،  توزيع، حفاظت، سامان دهي مکاني – فضايي فعاليت ها و عملکردهاي شهري را بر اساس خواست و نيازهاي جامعه شهري را مورد مطالعه قرار مي دهد(بايبوردي و همكاران، 1384، 20). همچنين با گسترش شهرنشيني و رشد برنامه ريزي شهري و منطقه اي، اين مفهوم به صورتي وسيع تر در قالب طرح هاي: آمايش سرزمين، طرح ريزي کالبدي، جامع، ساختاري – راهبردي و تفصيلي، از جايگاه خاصي برخوردار مي گردد. لذا با  توجه به اين نكته كه نظارت ومديريت بر کاربری اراضی شهری یکی از مهم ترین بخش از وظایف مدیریت شهری می باشد؛ بررسی و نحلیل چگونگی روند تغییرات کاربری اراضی شهری در طرح تفصیلی جدید در مقایسه با طرح تفصيلي قديم ضروري به نظر مي‌رسد.

4-1- اهداف تحقیق

اهداف اين تحقيق عبارتند از:

1-4-1) وضعیت موجود کاربری اراضی شهری در محلات شهرداری منطقه سه تبریزبه منظور بررسي مغايرتها درقبال پيشنهادات طرح تفصيلي جديد؛

1-4-2) بررسي کاربریهاي اراضی شهري  پيشنهادي طرح تفصیلی جدید؛

1-4-3) بررسي تغییرات کاربری اراضی شهري طرح تفصیلی جدید وقديم نسبت به يكديگر در شهرداری منطقه سه تبریز.

5-1- کاربرد نتایج تحقیق

1-5-1) نتایج حاصل از این تحقیق می تواند به عنوان الگویی برای شهرداری­های استان آذربايجان­شرقي باشد تا با استفاده از نتایج تحقیق و شناخت و بررسی تغییرا ت کاربری اراضي شهري خود، بتوانند گامی موثر در جهت مديريت کاربری اراضی شهري بردارند.

1-5-2) دانشجویان دانشگاهها می توانند از این تحقیق به عنوان یکی از منابع پژوهشی استفاده نموده و تحقیقات دیگری را در جهت کاملتر نمودن نتایج این تحقیق انجام دهند.

6-1- سوالات تحقیق

1-6-1) وضعیت موجود کاربری در محلات شهرداری  منطقه سه  شهر تبریز چگونه است؟

1-6-2) وضعیت پیش­بینی شده کاربری در طرح­های  تفصیلی جدید چگونه بوده است؟

1-6-3) روند تغییرات کاربری اراضی شهری در طرح تفصیلی جدید با مقایسه طرح تفصيلي قديم در شهرداری منطقه سه تبریز چگونه بوده است؟

7-1- قلمرو تحقیق

قلمرو تحقیق را از نظر زمانی و مکانی  و موضوعی می توان به شرح زیر تفکیک نمود :

1-7-1 ) قلمرو زمانی :

این تحقیق در فاصله زمانی بین طرح تفصيلي قديم ( از سال 59 تا 74) و طرح تفصیلی جدید(از سال 74 تا 90)  انجام گرفته است.

1-7-2) قلمرو مکانی :

قلمرو مکانی این تحقیق شهرداری منطقه 3 کلان شهر تبریز می باشد.

1-7-3) قلمرو موضوعی :

چهار چوپ موضوعی این تحقیق به شرح زیر می باشد :

الف) تشریح مفاهیم کاربری اراضی؛

ب ) تشریح عوامل موثر بر تغییرا ت کاربری اراضی شهرداری منطقه سه تبریز؛

ج ) بررسي وتحليلي بر روند تغييرات کاربری اراضی شهرداری منطقه سه تبریز.

8-1- محدودیت های تحقیق

با شروع انجام هر هدفي با محدوديت ها و مشكلات متعددي روبرو مي شويم. بنابراين جهت تسهيل انجام كارها بايستي محدوديت ها را شناسايي و در جهت رفع آنها اقداماتي را صورت داد. محدوديت هاي تحقيق حاضر به شرح زير مي باشد.

1-8-1) كمبود كتابهاي تاليف شده و يا ترجمه شده در زمينه کاربری اراضی كه تنها تعداد محدودي از مولفين و مترجمين در اين زمينه آثاري را به فارسي ترجمه كرده بودند، كه اين محدوديت با مراجعه با سايت هاي اينترنتي و مطالعه كتب در دسترس، منابع موضوعات مشابه مرتفع گرديد.

1-8-2) مبهم بودن موضوع تحقيق در جامعه مورد بررسي كه با مصاحبه حضوري، شرح مفهوم واژه ها و موضوع تحقيق اين مشكل نيز مرتفع گرديد.

1-8-3) در دسترس نبودن افراد متخصص در حوزه مدیریت شهری كه با صرف وقت بيشتر اين محدوديت نيز مرتفع گرديد.

9-1- ساختار تحقیق

اين تحقيق شامل پنج  فصل به صورت ذيل مي‌باشد:

فصل اول: كليات تحقيق را در بر مي گيرد كه شامل مقدمه، بيان مسئله، اهميت موضوع تحقيق، اهداف تحقيق، كاربرد نتايج تحقيق، سوالات تحقيق، قلمرو تحقيق، جنبه هاي نوآوري، محدوديت هاي تحقيق، تعاريف واژه­ها و ساختار تحقيق مي شود.

فصل دوم: مباني نظري تحقيق شامل دو گفتار مي شود كه گفتار اول مربوط به مباني نظري و گفتار دوم پيشينه تحقيق را شامل مي شود.

فصل سوم: شامل روش تحقيق، جامعه آماري، ابزار و روش جمع آوري اطلاعات، و روش تجزيه و تحليل داده­ها مي‌شود.

فصل چهارم: شامل  تجزيه و تحليل داده­های بدست آمده مي باشد.

فصل پنجم: در اين فصل نيز به نتيجه گيري و ارائه پيشنهادات و راهكارهاي لازم پرداخته شده است.

فصل دوم: مبانی نظری تحقیق

1-2- مقدمه

پس از انقلاب صنعتي، به دليل عوارض ناشي از رشد شهرنشيني درغرب مانند تمركز جمعيت، اشغال اراضي جديد، توسعه حمل ونقل ماشيني و… ضرورت هاي جديدي در مورد نحوه تقسيم اراضي شهري به وجود آمد. نخستين اقدام ها در زمينه تفكيك اراضي مربوط به تدوين مقرراتي براي تقسيم زمين بود كه بيشتر جنبه مهندسي و تدوين مقررات ثبت املاك داشت، ولي به تدريج با اهداف اقتصادي، اجتماعي و اصول برنامه ريزي همراه گرديد. استفاده صحيح و آماده سازي زمين، هدف اصلي برنامه ريزي كاربري زمين است. هرچند اين برنامه ريزي اثرات اجتماعي واقتصادي ، پايه اطلاعاتي برنامه ريزي كاربري زمين است، ليكن برنامه ريزي كاربري زمين، ابتدا به محيط فيزيكي مربوط می شود و به مكان يابي فعاليت هاي صنعتي، مسكوني، ارتباطي و… در ارتباط بايكديگر مي پردازد(دلاور، 1384 : 18). موضوع زمين و چگونگي استفاده از آن همواره موضوع و بستراصلي برنامه ريزي شهري بوده و در حقيقت سرنوشت نهايي طرح توسعه شهري را چگونگي مداخله و نظارت بر نحوه استفاده از زمين رقم مي زند و همواره يكي از مسايل اجتماعي  اقتصادي و كالبدي در شهرنشيني معاصر را اين مقوله تشكيل داده است ) هاشم زاده همايوني، 1379 : 713). توجه به زمين به عنوان يك منبع اصلي و تجديدناپذير درتوسعه پايدار شهري امري ضروري است؛ چرا كه زمين شهري جزو منابع اصلي توسعه پايدار شهر تلقي مي شود و دسترسي عادلانه و استفاد ه بهينه از آن يكي از مؤلفه هاي توسعه پايدار است. بنابراين ديدگاه، زمين يك ثروت همگاني است و بستري مناسب براي فعاليت هاي شهروندان و ابزاري براي تحقق خواست ها و آرزوهاي انساني است )كريمي، 1380 : 31).

2-2- تاریخچه کاربری اراضی

بررسي پيشينه ي نظري نشان مي دهد كه نخستين نظريه ي كاربري اراضي از جانب “فن تونن” در كتاب ايالت منفرد مطرح شد. وي اين نكته را مطرح كرد كه بين كاربري اراضي و فاصله تا مركز شهر، رابطه ي مستقيم وجود دارد(Ernest,1973,1). در نظريه ي فن تونن، مكان يابي شهرها و الگوي كاربري زمين هاي شهري در رابطه با كاهش هزينه هاي توليد كالا (فاصله ي محلّ توليد از بازار) مورد توجّه قرار گرفت (T-lai,1981,20). اين گونه مطالعات كاربري اراضي، بيشتر بر پايه ي شناخت رابطه بين شهر و عوامل تأثيرگذار بر تكوين و توسعه ي شهرها استوار بود ؛ اما در اوايل قرن بيستم براي تشريح بيشتر، اين عوامل در چهارچوب نظريّه و مدل ارائه شدند. اوّلين تلاش ها در تبيين تئوريكي وسيستماتيكي كاربري اراضي به اقدامات افرادي مانند؛ برگس، هويت، مك كينز، هريس، المن و فايري مربوط است (Chapin, 1965, 15-19).

در ايران، پيشينه ي مطالعات كاربري اراضي شهري به تهيّه ي طرح هاي توسعه ي شهري برمي گردد. با وجود گذشت چهار دهه از پيشينه­ای پرفراز و نشيب شهرسازي نوين در ايران، پيشنهادهاي طرح هاي توسعه ي شهري (شامل: طرح هاي هادي، جامع، تفصيلي و آماده سازي زمين)، محدود به ارائه ي جدول سرانه ها و نقشه هاي كاربري اراضي است كه داده هاي آن يا بر اساس پيروي از الگوهاي غربي بوده يا بر اساس نظريّه هاي تجربي كارشناسان مربوطه است كه تنها با ديدي كالبدي تدوين شده اند. اكنون در روند پرشتاب توسعه ي شهري كشور كه كاستي ها و ايراد هاي نظري و عملي اين طرح ها، ناشي از بي توجّهي يا كم توجّهي به ابعاد اقتصادي، اجتماعي، محيطي و حقوقي استفاده از زمين و فضا درشهرهاست، بر همه آشكار شده است. روشن است، هرگونه برنامه ريزي كاربري اراضي شهري، نيازمند تحليل درست و ارزيابي دقيق كاربري هاست. اين ارزيابي در كل، شامل سنجش و ارزيابي عملكرد برنامه ها و طرح ها با ضوابط، هدف ها و استانداردهاي پيش بيني شده اي همچون ، شناخت و تحليل آثار اقتصادي واجتماعي برنامه هاست (رضويان، 1381، 15). در كاربري اراضي شهري ، براي اطمينان خاطر از جايگيري درست كاربري ها و رعايت تناسب لازم، ارزيابي به دو صورت كمّي و كيفي انجام مي شود:

2-2-1)ارزيابي كمّي

 بر اساس مقايسه ي سرانه هاي موجود كاربري ها با استاندارهاي مربوط يا از راه بررسي نيازهاي كنوني و آتي منطقه ي مورد مطالعه انجام مي شود.

2-2-2)ارزيابي كيفي

 با استفاده از ويژگي هاي كيفي تعيين شده و نسبت آنها به يكديگر، بر اساس چهار ماتريس بررسي مي شود: 1) ماتريس سازگاري؛ 2) ماتريس مطلوبيت؛ 3) ماتريس ظرفيت و 4) ماتريس وابستگي (پور محمّدي، 1382، 109).

يكي از اهداف اصلي برنامه ريزي كاربري اراضي شهري، همجواري مناسب كاربري ها و جداسازي كاربري هاي ناسازگار از يكديگر است كه بر اساس ماتريس سازگاري انجام مي شود. تناسب كاربري زمين با موقعيّت استقرار و ويژگي هاي زمين، به معناي جايگيري مناسب كاربري ها در ارتباط با موقعيّت مكاني و سطح عملكرد آنهاست . كاربري هايي كه در يك منطقه مستقر مي شوند، نبايد موجب مزاحمت يا بازدارنده ي فعّاليّت كاربري هاي ديگر باشند . بر اين اساس كاربري ها از نظر سازگاري ممكن است حالت هاي زير را داشته باشند (بحريني، 1377، 191-193).

تعداد صفحه : 203

قیمت :14700 تومان

بلافاصله پس از پرداخت لینک دانلود فایل در اختیار شما قرار می گیرد

و در ضمن فایل خریداری شده به ایمیل شما ارسال می شود.

:        ****       info@elmyar.net

در صورتی که مشکلی با پرداخت آنلاین دارید می توانید مبلغ مورد نظر برای هر فایل را کارت به کارت کرده و فایل درخواستی و اطلاعات واریز را به ایمیل ما ارسال کنید تا فایل را از طریق ایمیل دریافت کنید.

***  *** ***

جستجو در سایت : کلمه کلیدی خود را وارد نمایید :

 
 

مطالب مشابه را هم ببینید

 

فایل مورد نظر خودتان را پیدا نکردید ؟ نگران نباشید . این صفحه را نبندید ! سایت ما حاوی حجم عظیمی از پایان نامه های دانشگاهی است. مطالب مشابه را هم ببینید. برای یافتن فایل مورد نظر کافیست از قسمت جستجو استفاده کنید. یا از منوی بالای سایت رشته مورد نظر خود را انتخاب کنید و همه فایل های رشته خودتان را ببینید