پایان نامه کارشناسی ارشد داروسازی: فرمولاسيون قرص سريع باز شونده دهاني آملوديپين 5 ميلي‌گرم و بررسي خصوصيات فيزيكوشيميايي آن

دانلود متن کامل پایان نامه مقطع ارشد دکتری داروسازی

عنوان : فرمولاسيون قرص سريع باز شونده دهاني آملوديپين 5 ميلي‌گرم و بررسي خصوصيات فيزيكوشيميايي آن

دانشگاه آزاد اسلامي

واحد علوم دارويي

پايان‌نامه جهت دريافت درجه دكتري داروسازي

موضوع:

فرمولاسيون قرص سريع باز شونده دهاني آملوديپين 5 ميلي‌گرم و بررسي خصوصيات فيزيكوشيميايي آن

اساتيد راهنما:

جناب آقاي دکتر سيد عليرضا مرتضوي

جناب آقاي دکتر رامين اصغريان

استاد مشاور:

جناب آقاي دکتر سيد عليرضا دبيرسياقي

برای رعایت حریم خصوصی نام نگارنده پایان نامه درج نمی شود

تکه هایی از متن پایان نامه به عنوان نمونه :

(ممکن است هنگام انتقال از فایل اصلی به داخل سایت بعضی متون به هم بریزد یا بعضی نمادها و اشکال درج نشود ولی در فایل دانلودی همه چیز مرتب و کامل است)

فهرست مطالب:

خلاصه فارسي……………………………………………………………………………………… 1

فصل اول: کليات

1-1. ضرورت و اهميت موضوع………………………………………………………… 3

1-2. بيان مساله ………………………………………………………………………………. 4

1-3. اهداف………………………………………………………………………………….. 4

فصل دوم: بررسي متون و مطالعات ديگران در اين زمينه

بخش اول: قرص‌های سريع باز شونده

2-1. قرص……………………………………………………………………………………. 8

2-1-1. مزاياي قرص‌ها……………………………………………………………………… 9

2-1-2. معايب قرص‌ها…………………………………………………………………… 10

2-1-3. انواع قرص‌ها …………………………………………………………………… 10

2-1-3-1. قرص‌هاي خوراكي…………………………………………………………….. 11

2-1-3-2. قرص‌هاي مورد استفاده در حفره دهان……………………………………. 16

2-1-3-3. قرص‌هايي كه از ساير راه‌ها غير از دهان مصرف مي‌شوند……………. 18

2-1-3-4. قرص‌هايي كه براي تهيه محلول‌ها به كار برده مي‌شوند…………….. 19

2-1-4. قرص‌هاي سريع رهش……………………………………………………….. 20

2-1-4-1. مزاياي قرص‌هاي سريع رهش………………………………………………. 20

2-1-4-2. معايب قرص‌هاي سريع رهش………………………………………………… 22

2-1-4-3. موارد قابل توجه در تهيه قرص‌هاي سريع رهش……………………… 22

2-1-5. فرمولاسيون‌هاي قرص سريع رهش…………………………………………….. 24

2-1-5-1. مواد موثر در فرمولاسيون قرص سريع رهش………………………………. 24

2-1-5-2. مواد جانبي در فرمولاسيون قرص سريع رهش……………………………. 24

2-1-5-2-1. رقيق كننده‌ها…………………………………………………………………… 25

2-1-5-2-2. چسباننده‌ها……………………………………………………………………….. 26

2-1-5-2-3. روان كننده‌ها……………………………………………………………….. 26

2-1-5-2-4. رنگ دهنده‌ها………………………………………………………………………. 27

2-1-5-2-5. شيرين كننده‌ها……………………………………………………………….. 27

2-1-5-2-6. طعم دهنده‌ها…………………………………………………………………. 27

2-1-5-2-7. باز كننده‌ها…………………………………………………………………….. 28

2-1-5-2-7-1. انواع باز كننده‌ها………………………………………………………………. 28

2-1-5-2-7-2. باز كننده‌هاي جديد…………………………………………………….. 29

2-1-5-2-7-3. عوامل موثر در باز شدن قرص‌ها………………………………… 30

2-1-5-2-7-4. مكانيسم عمل باز كننده‌ها……………………………………………. 31

2-1-6. روش‌هاي توليد قرص‌هاي سريع رهش………………………………………. 40

2-1-6-1. تراكم مستقيم…………………………………………………………………. 40

2-1-6-2. گرانولاسيون خشك…………………………………………………………….. 40

2-1-6-3. گرانولاسيون مرطوب………………………………………………………… 41

2-1-7. تكنولوژي‌هاي نوين ساخت قرص‌هاي سريع رهش………………………….. 42

2-1-7-1. تكنولوژي Zydis…………………………………………………………………….

2-1-7-2. تكنولوژي Orasolv………………………………………………………………….

2-1-7-3. تكنولوژي Durasolv………………………………………………………………….

2-1-7-4. تكنولوژي Wow tab…………………………………………………………………

2-1-7-5. تكنولوژي Flashdose…………………………………………………………….

2-1-7-6. تكنولوژي Flashtab………………………………………………………………

2-1-7-7. تكنولوژي Oraquick………………………………………………………….

2-1-8. آزمون‌های کنترل فیزیکوشیمیایی قرص‌های سریع رهش………………….. 47

2-1-8-1. خصوصیات ظاهری قرص………………………………………………………. 47

2-1-8-2. آزمون یکنواختی شکل دارویی ……………………………………………. 48

2-1-8-3. آزمون یکنواختی وزن……………………………………………………………. 48

2-1-8-4. آزمون یکنواختی محتوا…………………………………………………………. 48

2-1-8-5. سختی………………………………………………………………………………. 49

2-1-8-6. آزمون فرسایش‌پذیری………………………………………………………….. 50

2-1-8-7. آزمون زمان باز شدن……………………………………………………………… 50

2-1-8-8. آزمون تعیین مقدار ماده‌ موثره دارويي………………………………………. 50

2-1-8-9. آزمون پایداری…………………………………………………………………… 51

بخش دوم: آملوديپين

2-2-1. مكانيسم اثر…………………………………………………………………… 53

2-2-2. متابوليسم و فارماكوكينتيك دارو…………………………………… 54

2-2-3. موارد و مقدار مصرف………………………………………………………… 54

2-2-4. موارد احتياط در مصرف…………………………………………………… 55

2-2-5. موارد منع مصرف……………………………………………………………….. 55

2-2-6. عوارض جانبي……………………………………………………………………… 55

2-2-7. تداخلات دارويي……………………………………………………………… 55

2-2-8. نكات قابل توصيه………………………………………………………. 55

فصل سوم: مواد و روش‌ها

3-1. دستگاه‌هاي مورد استفاده……………………………………………………… 57

3-2. مواد مورد استفاده………………………………………………………………………… 58

3-3. خصوصيات بعضي مواد موجود در فرمولاسيون…………………………… 59

3-3-1. كراس كارملوز سديم……………………………………………………………… 59

3-3-2. كراس پوويدون…………………………………………………………………………. 60

3-3-3. سديم استارچ گليكولات………………………………………………………….. 61

3-3-4. منيزيم استئارات……………………………………………………………………… 62

3-3-5. مانيتول………………………………………………………………………….. 62

3-3-6. سلولز میکروکریستالین…………………………………………………………. 64

3-3-7. سديم ساخارين……………………………………………………………………….. 64

3-3-8. آسپارتام……………………………………………………………………………… 65

3-3-9. سديم لوريل سولفات…………………………………………………………. 66

3-3-10. تالك……………………………………………………………………………….. 66

3-3-11. F-Melt……………………………………………………………………………..

3-4. كارهاي انجام يافته…………………………………………………………………. 67

3-4-1. مطالعات پيش فرمولاسيون انجام شده بر روي پودر آملوديپين………….. 67

3-4-1-1. بررسي خواص ارگانولپتيك پودر آملوديپين…………………………….. 68

3-4-1-2. تعيين ريزش پودر آملوديپين………………………………………………… 68

3-4-1-3. بررسي تراكم‌پذيري پودر آملوديپين……………………………………….. 69

3-4-1-4. تعيين طيف UV آملوديپين………………………………………………… 69

3-4-1-5. رسم طيف FTIR آملوديپين……………………………………………… 69

3-5. تهيه فرمولاسيون‌هاي قرص سريع باز شونده‌ دهاني آملوديپين………… 70

3-5-1. روش و تهيه فرمولاسيون‌هاي قرص سريع باز شونده دهاني آملوديپين به روش تراكم مستقيم….. 70

3-5-1-1. تهيه فرمولاسيون‌هاي قرص سريع باز شونده‌‌ي آملوديپين- سري A……….

3-5-1-2. تهيه فرمولاسيون‌هاي قرص سريع باز شونده‌ي آملوديپين- سري B…………

3-5-1-3. تهيه فرمولاسيون‌هاي قرص سريع باز شونده‌ي آملوديپين- سري C………….

3-6. آزمون‌هاي كنترل فيزيكوشيميايي انجام شده بر روي فرمولاسيون‌هاي قرص سریع باز شونده….. 73

3-6-1. بررسي خواص ظاهري قرص‌ها…………………………………………………….. 73

3-6-2. بررسي سختي قرص‌ها………………………………………………………………. 73

3-6-3. بررسي ميزان فرسايش‌پذيري قرص‌ها……………………………………. 73

3-6-4. تعیین ضخامت و قطر قرص‌ها………………………………………………… 74

3-6-5. بررسي يكنواختي وزن قرص‌ها…………………………………………….. 74

3-6-6. آزمون‌هاي زمان باز شدن قرص‌ها………………………………………….. 74

3-6-7. رسم نمودار استاندارد آملوديپين در 239 نانومتر در محيط HClo.1N………….

3-6-8. تعيين مقدار آملوديپين…………………………………………………………. 75

3-6-9. آزمون انحلال و نحوه‌ي آزادسازي دارو…………………………………………. 75

3-6-10. آزمون بررسي طعم بر روي فرمولاسيون برتر……………………………. 76

فصل چهارم: نتايج

4-1. نتايج حاصل از مطالعات پيش فرمولاسيون انجام شده بر روي پودر آملوديپين…. 79

4-1-1. نتايج حاصل از بررسي خصوصيات ارگانولپتيك پودر آملوديپين……………. 79

4-1-2. نتايج مربوط به تعيين ريزش پودر آملوديپين……………………………….. 79

4-1-3. نتايج مربوط به بررسي تراكم‌پذيري پودر آملوديپين………………………. 81

4-1-4. نتايج مربوط به طيف UV پودر آملوديپين در محيط NHCl1/0…………….

4-1-5. نتايج مربوط به طيف FTIR پودر آملوديپين…………………………………. 83

4-1-6. نتايج مربوط به تعيين مقدار قرص آملوديپين………………………………. 84

4-1-7. نتيجه‌گيري كلي مطالعات انجام شده بر روي پودر آملوديپين…………… 85

4-2. نتايج مربوط به فرمولاسيون‌ها و كنترل فيزيكوشيميايي قرص‌هاي سريع باز شونده آملوديپين… 85

4-2-1. نتايج حاصل از آزمون‌هاي كنترل فيزيكوشيميايي روي فرمولاسيون‌هاي آملوديپين- سري A…….

4-2-2. نتايج حاصل از آزمون‌هاي كنترل فيزيكوشيميايي روي فرمولاسيون‌هاي آملوديپين- سري B…….

4-2-3. نتايج حاصل از آزمون‌هاي كنترل فيزيكوشيميايي روي فرمولاسيون‌هاي آملوديپين- سري C…..

4-2-4. نتایج بررسی طعم و مزه روی فرمولاسيون منتخب (فرمولاسیون‌های سری D)………………..

4-3. نتايج حاصل از انحلال فرمولاسيون برتر……………………………………………………….. 89

فصل پنجم: بحث و نتيجه‌گيري

5-1. بحث و نتيجه‌گيري مربوط به فرمولاسيون‌ها و كنترل فيزيكوشيميايي قرص‌هاي سريع بازشونده‌‌ی آملودیپین به روش تراکم مستقيم………………………………………………………………………………. 93

5-2. نتيجه‌گيري كلي در رابطه با فرمولاسيون بهتر به روش تراكم مستقيم…………….. 94

5-3. بررسي شيرين كننده در قرص‌هاي سريع باز شونده‌ي آملوديپين به روش تراكم مستقيم…. 94

چكيده انگليسي…………………………………………………………………………… 95

منابع…………………………………………………………………………………………. 97

ضمائم …………………………………………………………………………………….. 101

چکیده:

قرص‌های باز شونده‌ی دهانی، اشکال دارویی جامدی هستند که در زمانی کمتر از ۱ دقیقه بدون بر جای گذاشتن باقیمانده‌ای از خود، در حفره‌ی دهان باز می‌شوند. هدف از اين تحقيق تهيه و ارزيابي قرص‌هاي سريع باز شونده دهاني آملوديپين mg5 مي‌باشدكه از خانواده بلوك كننده‌هاي طولاني اثر كانال‌هاي كلسيمي است كه در درمان آنژين پايدار مزمن، آنژين وازواسپاستيك و فشار خون استفاده مي‌شود. در این مطالعه، قرص‌های سریع باز شونده‌ی دهانی آملوديپين با روش تراکم مستقیم تهیه شده‌اند. در اين پايان‌نامه از ماده‌ی جانبی جدید F-Meltاستفاده شده است. همچنین از باز کننده‌هاي کراس کارملوز سدیم و سدیم استارچ گلیکولات با درصدهای مختلف استفاده گرديد. بعد از انجام مطالعات پیش فرمولاسیون روی پودر، آزمایش‌های کنترل فیزیکوشیمیایی شامل قطر، ضخامت، یکنواختی وزن، فرسایش، سختی، زمان باز شدن و نیز تست‌های تعیین مقدار ماده‌ی موثره و نیز آزمایش انحلال را روی تمام فرمولاسیون‌ها انجام دادیم. در نهایت فرمولاسیون برتر برای بررسی طعم انتخاب گردید. در این مرحله از شیرین کننده‌ها و طعم دهنده‌های مختلف با درصدهای گوناگون استفاده کردیم و در نهایت فرمولاسیون با بالاترین پذیرش طعم به عنوان فرمولاسیون برتر شناسایی شد. به دلیل عدم وجود این شکل دارویی در بازار جهان، امید است که بتوانیم این محصول را در یکی از کارخانجات داخلی به طور انبوه تولید سازیم.

فصل اول: کلیات

1-1- ضرورت و اهمیت موضوع

آملوديپين دارویی از خانواده بلوك كننده‌هاي طولاني اثر كانال‌هاي كلسيمي است كه در درمان آنژين پايدار مزمن، آنژين وازواسپاستيك و فشار خون استفاده مي‌شود. راه مصرف این دارو خوراکی است. راه خوراکی سهولت مصرف بالایی دارد. از جمله اشکال دارویی خوراکی، قرص‌ها هستند که با توجه به سهولت ساخت و پایداری مناسبی که دارند و همچنین هزینه کمتر، حمل و نقل راحت‌تر، جز اشکال دارویی پر مصرف هستند. بیش از 50% اشکال دارویی بازار را قرص‌ها تشکیل می‌دهند. به همین علت مصرف این شکل دارویی از اولویت بالایی برخوردار است. اما این شکل دارویی ایرادهایی نیز دارد. اولین ایرادی که به این شکل دارویی وارد می‌شود، مشکل بلع است. بعضی‌ از افراد از جمله کودکان و سالمندان توانایی بلع بالایی ندارند. همچنین افرادی که از بیماری اسکیزوفرنی رنج می‌برند، قرص را در دهان نگاه می‌دارند و آن را نمی‌بلعند. همچنین قرص بعد از بلع باید مراحلی را طی‌ کند. از جمله باز شدن، حل شدن و جذب. باز شدن و تبدیل به فرم محلول، فرایندی زمان‌بر است که موجب به تاخیر افتادن زمان شروع اثر دارو می‌شود و از این دیدگاه اشکال دارویی مایع بر اشکال دارویی جامد ارجحیت دارند. با توجه به اینکه اشکال دارویی مایع حجیم هستند، کاربرد آنها به طور نسبی‌ کمترا‌ز اشکال دارویی جامد می‌باشد. در سال‌های اخیر استفاده از قرص سریع باز شونده دهانی بیشتر از گذشته است، این قرص‌ها این قابلیت را دارند که پس از قرار گرفتن در دهان و تماس با بزاق باز شده و تبدیل به گرانول گردند و در مواردی به طور کامل حل شوند. این قرص‌ها می‌توانند در عین حال که مزایای شکل دارویی جامد را دارا هستند، پس از قرار گرفتن در دهان سریعاً به فرم سوسپانسیون و یا محلول در آمده و از آن پس مزایای اشکال دارویی مایع داشته باشند و امکان جذب سریع‌تر دارو و ورود سریع‌تر به جریان خون و سهولت بلع برای آن سطح شوند. با توجه به مشکلات بلع در سالمندان استفاده از این شکل دارویی برای قرص آملوديپين یک مزیت محسوب می‌شود. بنابراین هدف از این پایان‌نامه تهیه قرص سریع باز شونده دهانی آملوديپين mg5 است که بتواند سریع دارو را آزاد نماید و نیز مناسب‌ترین فرمولاسیون را داشته باشد.

2-1- بیان مسأله

رایج‌ترین راه مصرف دارو، راه خوراکی است. راه خوراکی سهولت مصرف بالایی دارد و با توجه به سطح وسیع دستگاه گوارش، احتمال جذب وسیع را فراهم می‌کند. از جمله اشکال دارویی خوراکی، قرص‌ها هستند که با توجه به سهولت ساخت و پایداری مناسبی که دارند و همچنین هزینه کمتر، حمل و نقل راحت‌تر، جزء اشکال دارویی پر مصرف هستند. بیش از 50 درصد اشکال دارویی بازار را قرص‌ها تشکیل می‌دهند. به همین علت مصرف این شکل دارویی‌، از اولویت بالایی برخوردار است. یکی از ایرادهای قرص این است که برای افرادی که مشکل بلع دارند (کودکان و سالمندان) ایجاد مشکل می‌نماید و نیز قرص بعد از بلع باید مراحل باز شدن، انحلال و جذب را طی نماید. مرحله باز شدن و تبدیل به فرم محلول، فرآیندی زمان‌بر است که موجب تأخیر در شروع اثر درمانی می‌گردد و از این دیدگاه اشکال دارویی مایع بر اشکال دارویی جامد ارجحیت دارند. با توجه به اینکه اشکال دارویی مایع حجیم هستند، کاربرد آنها به طور نسبی کمتر از اشکال دارویی جامد می‌باشد که در سال‌های اخیر استفاده از قرص سریع باز شونده دهانی بیشتر گشته است. این قرص‌ها این قابلیت را دارند که پس از قرار گرفتن در دهان و تماس با بزاق، باز شده و تبدیل به گرانول شده و در مواردی به طور کامل حل شوند و به همین دلیل عوارض گوارشی این سیستم‌های دارویی کم می‌باشد (1، 2، 3).

مسدودكننده‌هاي كانال‌هاي كلسيمي علاوه بر اثرات ضد آنژين و ضد آريتمي، مقاومت عروق محيطي و فشار خون را نيز كاهش مي‌دهند. مكانيسم عمل آنها در فشار خون بالا (و تا حدودي آنژين) مهار ورود كلسيم به سلول‌هاي عضله صاف شرياني مي‌باشد (3، 4).

طراحی سیستم‌هایpregastric absorbtion باعث بهبود فراهمي زيستي و کاهش دوز دارو شده و با کاهش عوارض جانبی دارو، باعث بهبود عملکرد کلینیکی دارو می‌شوند.

3-1- اهداف

اهداف اصلی

تهیه فرمولاسیون قرص سریع باز شونده دهانی آملودیپین، متعاقباً بررسی‌ خصوصیات فیزیکوشیمیایی فرمولاسیون‌های تهیه شده به منظور دستیابی به فرمولاسیون نهایی که در این حال با دارا بودن خصوصیات فیزیکوشیمیايی مطلوب که از پایداری مناسبی برخوردار است، طعم مطلوبی داشته باشد.

اهداف فرعی

1- بررسی‌ خصوصیات فیزیکوشیمیايي آملودیپین

2- تهیه و فرمولاسیون‌های گوناگون از داروی آملودیپین در راستای دستیابی به قرص‌های سریع باز شونده

3- انجام آزمون‌های مختلف فیزیکوشیمیايي جهت ارزیابی فرمولاسین‌های تهیه شده

4- بررسی‌ طعم فرمولاسیون‌های منتخب به منظور دستیابی به فرمولاسیون با طعم مطلوب

فصل دوم: بررسی متون و مطالعات ديگران در اين زمينه

بخش اول: قرص های سریع بازشونده

1-2- قرص

قرص­ها بیشتر از سایر فرم­های دارویی مورد استقبال پزشک و بیمار قرار گرفته­اند. امروزه تقریباً 60% از کل اشکال دارویی به­صورت قرص به بازار عرضه می­گردد. علل این استقبال عبارتند از:

  • قرص­ها یک فرم دارویی خوراکی بوده و معمول­ترین و راحت­ترین راه تجویز دارو نیز راه خوراکی می‌باشد.
  • هر قرص حاوی یک دوز معین از یک دارو است که بیمار می­تواند بدون نیاز به وسایل اندازه­گیری نظیر قاشق و غیره آن را مصرف نماید. قرص­ها و حب­ها از اشکال معمول و مورد استفاده در طب قدیم بوده­اند. در کتاب پنجم قانون ابن­سینا انواع مختلف قرص و موارد استفاده و طرز ساخت آنها شرح داده شده است.

حکیم مومن، انواع قرص و حب را تعریف می­کند. در قرن 12، در کتاب قرابادین کبیر هم قرص توسط محمد حسین عقیلی خراسانی شیرازی تعریف می­شود.

تا قرن نوزدهم میلادی داروسازان و اطبا قرص را توسط دست تهیه می­کردند تا این که به دنبال تحولات صنعتی در اروپا تهیه­ی قرص­ها نیز به تدریج متحول شد و ماشین­هایی جهت ساخت قرص اختراع گردید. تکنولوژی تهیه­ی قرص­ها در قرن بیستم پیشرفت قابل توجهی کرد. هر چند از نظر مکانیکی، اصول علمی کار ثابت ماند. با اینکه در اواخر قرن نوزدهم میلادی برای اکثر امراض، قرص­های ساخته شده به طریق صنعتی در بازار یافت می­شد، ولی مدت زمانی طول کشید تا قرص­ها به­طور رسمی وارد فارماکوپه­های کشورهای مختلف گردید. به عنوان مثال در فارماکوپه­ی آمریکا، اولین قرص در سال 1916 وارد فارماکوپه­ی نهم شد. فارماکوپه­ی انگلیس در 1885 اولین قرص را پذیرفت که قرص TNG بود ولی تا مدت 60 سال دیگر قرصی وارد این فارماکوپه نگردید تا اینکه در سال 1945 متمم هفتم فارماکوپه 1932 شامل 35 قرص منتشر شد (5,6,7).

تعداد صفحه : 120

قیمت : 14700 تومان

بلافاصله پس از پرداخت لینک دانلود فایل در اختیار شما قرار می گیرد

و در ضمن فایل خریداری شده به ایمیل شما ارسال می شود.

:    

  ****       info@elmyar.net

جستجو در سایت : کلمه کلیدی خود را وارد نمایید :

 
 

مطالب مشابه را هم ببینید

 

فایل مورد نظر خودتان را پیدا نکردید ؟ نگران نباشید . این صفحه را نبندید ! سایت ما حاوی حجم عظیمی از پایان نامه های دانشگاهی است. مطالب مشابه را هم ببینید. برای یافتن فایل مورد نظر کافیست از قسمت جستجو استفاده کنید. یا از منوی بالای سایت رشته مورد نظر خود را انتخاب کنید و همه فایل های رشته خودتان را ببینید

2 پاسخ

بخش دیدگاه ها غیر فعال است.