پایان نامه طراحي مرکز مطالعات، آموزش و اجراي نمايش هاي آييني

دانلود متن کامل پایان نامه مقطع ارشد  مهندسي معماري

عنوان : طراحي مرکز مطالعات، آموزش و اجراي نمايش هاي آييني

دانشگاه شیراز 

دانشکده هنر و معماري

پايان نامه کارشناسي ارشد در رشته مهندسي معماري

 طراحي مرکز مطالعات، آموزش و اجراي

 نمايش هاي آييني

 اساتيد راهنما :

دکتر کاظم معمارضياء

دکتر محمدحسن فلاح

برای رعایت حریم خصوصی نام نگارنده پایان نامه درج نمی شود

(در فایل دانلودی نام نویسنده موجود است)

تکه هایی از متن پایان نامه به عنوان نمونه :

(ممکن است هنگام انتقال از فایل اصلی به داخل سایت بعضی متون به هم بریزد یا بعضی نمادها و اشکال درج نشود ولی در فایل دانلودی همه چیز مرتب و کامل است)

چکيده

      نمايش؛ قالبي براي انديشه، روندي براي شناخت و شيوه اي براي برگردانيدن مفاهيم انتزاعي به شرايط ملموس انساني است. شيوه اي که به کمک آن مي توان وضعيتي را بر روي صحنه تنظيم و طراحي کرد و پيامد و عواقب آن را آزمود. اين هنر اجتماعي بنا بر ماهيت ذاتي خود، آفرينشي جمعي است. انسان به مثابه حيواني اجتماعي؛ يعني حيواني که قادر نيست در انزوا بسر برد، ناگزير از تشکيل واحدي از يک قبيله، طايفه، قوم و ملت است و عميقاً به چنين تجارب جمعي متکي است تا قادر به تجربه نمودن هويت خويش باشد. با اينگونه مراسم و نمايشها در قالبهاي آييني و مردمي است که مي توان در آنها اين هويت را تجربه کرد. اين تجربه منجر به رسيدن به مرحله آگاهي بالاتر، دريافت بصيرتي چشمگير در مورد ماهيت هستي و بازسازي توان و توش روحي و جسمي انسان براي رو در رو شدن با جهان هستي خواهد انجاميد. اينگونه مراسم جايگاه پيشين خود را از دست داده و بدلايل مختلف مهجور مانده اند. در سالهاي اخير تلاش هايي براي جبران اين کاستي ها انجام شده که ناکافي است. از اين رو در اين پروژه اين موضوع مورد مطالعه قرار گرفته و اهداف کلان زير را دنبال مي کند: ارتقاء سطح کيفي زندگي اجتماعي مردم در بستر محيطي مفرح و خاطره انگيز با زمينه هاي نمايشي و امکان تعامل گروه هاي مختلف اجتماعي؛ ايجاد محيطي جهت آشنا ساختن مردم با     ريشه هاي فرهنگي و ارزشي خود و تحقيق و پژوهش در آن با رويکردي ملي و جذب گردشگر؛ نمايش آثار هنرمندان جهت معرفي هرچه بيشتر اين هنر به مردم.

فهرست مطالب

عنوان                                                                                     صفحه

فصل اوّل: مقدمه

1-1- طرح موضوع…………………………………………………………………………………. 2

1-2- ضرورت پژوهش……………………………………………………………………………….. 3

1-3- هدف از پژوهش…………………………………………………………………………………. 4

1-4- روش پــژوهش………………………………………………………………………………………… 4

1-5- روش جمع آوری اطلاعات………………………………………………………………………….. 5

1-6- فرآيند پژوهش……………………………………………………………………………………….. 5

1-7- تعاريف و مفاهيم کلی پژوهش…………………………………………………………………… 6

      1-7-1- تعريف نمايش………………………………………………………………………………….. 6

      1-7-2- عوامل اصلی تشکيل دهنده نمايش……………………………………………………………… 7

             1-7-2-1- تعريف بازيگر…………………………………………………………………………………… 7

             1-7-2-2- تعريف تماشاگر……………………………………………………………………………….. 8

             1-7-2-3- تعريف صحنه و انواع آن………………………………………………………………… 8

             1-7-2-4- عوامل صحنه……………………………………………………………………….. 13

      1-7-3- مفهوم ارتباط………………………………………………………………………………… 13

             1-7-3-1- تعريــف ارتباط……………………………………………………………………………. 13

             1-7-3-2- معني در ارتباط……………………………………………………………………………. 14

             1-7-3-3- پيـام در ارتباط…………………………………………………………………………….. 15

       1-7-4- مفهوم ارتباط نمايشي………………………………………………………………………. 16

       1-7-5- زمينه های ساختاری نمايش……………………………………………………………………. 18

            1-7-5-1- مفهوم آيين و نمايــش………………………………………………………………… 18

            1-7-5-2- مفهوم اسطوره و نمايش……………………………………………………………….. 19

            1-7-5-3- مفهوم ادبيات و نمايـش……………………………………………………………….. 21

عنوان                                                                                                                صفحه

فصل دوم: مطالعات پايه و بررسی ديدگاه های تاريخی

2-1- مقدمه………………………………………………………………………………………………………….. 24

2-2- خاستگاه نمايش در ايران……………………………………………………………………………….. 24

     2-2-1- آيين هاي اقوام بومي…………………………………………………………………………………… 25

     2-2-2- آيين هاي آريايي………………………………………………………………………………………….. 25

     2-2-3- آيين هاي زرتشتي……………………………………………………………………………………….. 26

2-3- جايگاه شادی و جشن در ايران……………………………………………………………………………….. 27

2-4- نگاهي به گاهشمار ايران باستان……………………………………………………………………………… 28

2-5- انواع جشن ها در ايران باستان………………………………………………………………………………… 28

     2-5-1- جشن هاي آفرينش……………………………………………………………………………………… 28

     2-5-2- جشن هاي ماهانه…………………………………………………………………………………………. 29

     2-5-3- جشن هاي ويژه……………………………………………………………………………………………. 29

            2-5-3-1- جشن نوروز……………………………………………………………………………………. 29

            2-5-3-2- جشن تيرگان…………………………………………………………………………………. 32

            2-5-3-3- جشن مهرگان………………………………………………………………………………… 33

            2-5-3-4- جشن يلدا………………………………………………………………………………………. 34

            2-5-3-5- جشن سده…………………………………………………………………………………….. 35

2-6- تأثير حمله اعراب بر نمايش در ايران……………………………………………………………………… 36

2-7- نمايش نقالي…………………………………………………………………………………………… 37

     2-7-1- جايگاه صحنه و دکور……………………………………………………………………………………. 39

     2-7-2- معماری قهوه خانه………………………………………………………………………………………… 40

2-8- ورزش باستاني……………………………………………………………………………………………….. 43

     2-8-1- جايگاه صحنه و دکور……………………………………………………………………………………. 44

     2-8-2- معماری زورخانه……………………………………………………………………………………………. 45

2-9- نمايش هاي شادي آور……………………………………………………………………………………………… 46

     2-9-1- انواع نمايش های شادی آور………………………………………………………………………… 47

           2-9-1-1- نمايش هاي منفرد………………………………………………………………………….. 47

           2-9-1-2- نمايش هاي جمعي………………………………………………………………………… 48

     2-9-2- جايگاه صحنه و دکور……………………………………………………………………………… 48

عنوان                                                                                                                صفحه

      2-9-3- معماری تماشاخانه……………………………………………………………………… 49

2-10- نمايش عروسکي……………………………………………………………………………………….50

      2-10-1- انواع نمايش های عروسکی……………………………………………………………………… 51

              2-10-1-1- نمايش سايه بازي…………………………………………………………………….. 51

              2-10-1-2- نمايش عروسک های دستکشی……………………………………………… 52

              2-10-1-3- نمايش عروسک های نخي………………………………………………………. 52

      2-10-2- جايگاه صحنه و دکور…………………………………………………………………. 53

2-11- نمايش تعزيه…………………………………………………………………………………………… 54

      2-11-1- جايگاه صحنه و دکور……………………………………………………………………………….. 55

      2-11-2- معماری تکايا…………………………………………………………………………………………….. 57

2-12- نمايش به شيوه اروپايي در ايران………………………………………………………………………….. 58

2-13- نتيجه گيری……………………………………………………………………………………………………… 61

فصل سوم: بررسی نمونه های مشابه

3-1- بررسي نمونه هاي خارجي…………………………………………………………………… 65

     3-1-1- مركز فرهنگي ژان ماري تجيبائو………………………………………………………………… 65

     3-1-2- مرکز هنرهاي نمايشي لينکلن…………………………………………………………………….. 68

     3-1-3- خانه اپرای اسلو…………………………………………………………………………………………….. 73

     3-1-4- تئاتر تي هال…………………………………………………………………………………………………. 79

     3-1-5- تئاتر د- اِكلات………………………………………………………………………………………………. 80

     3-1-6- تئاتر آرِنا…………………………………………………………………………………………………………. 81

3-2- بررسي نمونه هاي داخلي………………………………………………………………………………………… 83

     3-2-1- ميدان امام (ميدان نقش جهان)………………………………………………………………….. 83

     3-2-2- ميدان امير چخماق و ميدان شاه طهماسب………………………………………………. 85

     3-2-3- تکيه دولت………………………………………………………………………………………… 87

     3-2-4- تالار شهر…………………………………………………………………………………………………. 90

فصل چهارم : شناخت بستر محيط

4-1- مقدمه…………………………………………………………………………………………… 96

عنوان                                                                                                                صفحه

4-2- گذران اوقات فراغت………………………………………………………………………………….. 96

     4-2-1- فراغت در شهر ديروز………………………………………………………………………….. 97

     4-2-2- فراغت در شهر امروز……………………………………………………………………………….. 97

4-3- علل انتخاب شهر شيراز………………………………………………………………………………… 98

4-4- اهميت طرح در مقياس شهر شيراز……………………………………………………………………. 99

4-5- شناخت کلان (استان فارس)………………………………………………………………………………… 100

     4-5-1- مشخصات جغرافيايي…………………………………………………………………………………. 100

     4-5-2- مشخصات جمعيتي و اقليمي…………………………………………………………………… 100

4-6- شناخت خرد (شهر شيراز)…………………………………………………………………………………….. 101

     4-6-1- مشخصات جغرافيايي…………………………………………………………………………………. 101

     4-6-2- مشخصات جمعيتي……………………………………………………………………………………. 101

     4-6-3- مشخصات اقليمی……………………………………………………………………………………….. 101

4-7- نگاهی به يافته های آماری فضاهای پيشنهادی طرح………………………………………….. 104

فصل پنجم : بررسي استانداردهاي فضايي و تدوين برنامه ريزي فيزيکي

5-1- مقدمه……………………………………………………………………………………………………. 112

5-2- عرصه پژوهشي- نمايشي………………………………………………………………………………………. 112

     5-2-1- بخش پژوهشي…………………………………………………………………………………………… 113

     5-2-2- بخش آموزشي……………………………………………………………………………………………. 113

     5-2-3- بخش هاي مشترک……………………………………………………………………………………. 113

5-3- عرصه فرهنگي- نمايشي……………………………………………………………………………………….. 115

     5-3-1- موزه…………………………………………………………………………………………………………….. 116

5-4- عرصه رفاهي- نمايشي………………………………………………………………………………………….. 118

     5-4- 1- آمفي تئاتر…………………………………………………………………………………………………. 118

             5-4- 1-1- سالن…………………………………………………………………………………………. 118

             5-4-1-2- صحنه…………………………………………………………………………………………. 124

             5-4-1-3- پشت صحنه……………………………………………………………………………….. 126

             5-4-1-4- کارگاه هاي ساخت دکور…………………………………………………………… 129

     5-4-2- قهوه خانه…………………………………………………………………………………….. 131

     5-4-3- باغ کودک………………………………………………………………………………………132

عنوان                                                                                                                صفحه

5-5- عرصه اداري…………………………………………………………………………………………………… 133

5-6- عرصه خدماتي……………………………………………………………………………………………. 134

      5-6-1- فروش محصولات نمايشي………………………………………………………………………… 134

      5-6-2- پارکينگ…………………………………………………………………………………………….. 134

      5-6-3- تأسيسات………………………………………………………………………………………….. 135

5-7- عرصه فضای باز…………………………………………………………………………………… 135

فصل ششم : مکانيابی و تحليل سايت

6-1- مقدمه………………………………………………………………………………………………….. 141

6-2- عوامل مؤثر در انتخاب بستر مناسب پروژه…………………………………………………………… 141

     6-2-1- وسعت و گشايش فضايي……………………………………………………………………………. 141

     6-2-2- دسترسي…………………………………………………………………………………………………….. 142

     6-2-3- همجواري……………………………………………………………………………………………………. 142

     6-2-4- ارزشمندي سايت به لحاظ بار فرهنگي……………………………………………………. 142

     6-2-5- چشم انداز…………………………………………………………………………………………………… 143

     6-2-6- پوشش گياهي…………………………………………………………………………………………….. 143

6-3- انتخاب بستر مناسب طرح…………………………………………………………………………………….. 143

6-4- مقايسه و انتخاب بهترين گزينه…………………………………………………………………………….. 145

6-5- تحليل سايت انتخابي……………………………………………………………………………………………… 146

فصل هفتم : از ايده تا طراحی

7-1- ايده طراحي و روند شکل گيری آن……………………………………………………………………… 187

7-2- ملاحظات سازه اي…………………………………………………………………………………………………. 162

7-3- ملاحظات تأسيساتي………………………………………………………………………………………………. 164

7-4- ارائه نقشه ها……………………………………………………………………………………………………. 168

فهرست منابع و مآخذ………………………………………………………………………………………………… 168

پيوست……………………………………………………………………………………………………………………. 171

 

مقدمه

1-1- طرح موضوع

 تحقيق و مطالعه در زمينه هاي اجتماعي با رويکردهاي فرهنگي امري خطير و بس دشوار است. اين امر در جهت ارتقای سطح کيفي و کمي زندگي مردم جامعه، تأثيري بنيادين خواهد گذاشت. يادآوري مراسم، جشن ها و گردهمايي ها بعنوان ريشه هاي فرهنگي و ارزشي هر قوم و ملتي همواره مطرح بوده و هستند که زنده نگهداشتن آنها در محيط هايي مي تواند در جهت جلب گردشگر و سرگرم نمودن مردم و ايجاد مکان هايي براي گردهمايي عمل نمايد.

انسان به مثابه حيواني اجتماعي يعني حيواني كه قادر نيست در انزوا بسر برد و ناگزير از تشكيل واحدي از يك قوم و يا ملت است، عميقاً به چنين تجارب جمعي متكي است. زيرا هويت يك گروه اجتماعي عبارت است از مجموعه مشترك آداب و رسوم، اعتقادات، زبان، اساطير، قوانين و مقررات رفتاري آنها. ولي از همه مهم تر آن است كه اين گروه مي بايست قادر به تجربه نمودن هويت خويش باشند. مراسم آييني يكي از روش هايي است كه هم يك قبيله بدوي و هم يك جامعه بسيار پيشرفته مي تواند اين هويت را تجربه كند. بنابراين مي توان به مراسم آيينی بعنوان رويدادي نمايشي و به نمايش بعنوان مراسمي آييني نگريست.

در کشور ما، بسياري از اين مراسم ناخواسته فراموش شده اند و هيچ چيز جايگزين آنها نشده است. خلأ برگزاري مراسمي که مردم را در فضاهايي اجتماعي جمع مي کند و بسياري از نيازهاي رواني و اجتماعي زيستن آنها را پاسخ مي دهد، بي جواب مانده است. فراموش نکنيم که اينگونه مراسم به تجمعي عادي امکان تبديل شدن به اجتماعي با هويت را مي دهند که  مي تواند سکويي باشد براي نياز مردم به گفتن و شنيدن و داشتن اوقاتي خوش.

موضوع اين پايان نامه براي بالا بردن سطح فرهنگي جامعه و بازگشت به بعضي از   سنت ها و عادت هاي فراموش شده مثبت در بطن جامعه (كه مستقيماٌ با مردم و عادتهايشان درگير مي باشد) برنامه ريزي شده است. با توجه به اينكه اين موضوع در دو سطح كلان (ملي) و خرد (محلي) مطرح مي باشد، در نتيجه در اين پروژه مردم در لايه هاي مختلف و كليه موسسات و ادارت مربوط به آنها (شهرداري ها، سازمان حفاظت محيط زيست و سازمان ميراث فرهنگی…) و همچنين توريست و كليه موسسات مربوط به آن (فرهنگ و ارشاد اسلامي، سازمان ايرانگردي و جهانگردي و …) به عنوان بهره وران مطرح مي باشند.

1-2- ضرورت پژوهش

بطور کلي هدف از نمايش عبارت است از دست يافتن به مرحله آگاهي بالاتر، دريافت بصيرتي چشمگير در مورد ماهيت هستي و بازسازي توش و توان انسان براي رودررو شدن با جهان. به اصطلاح نمايشي: تزکيه و پالايش و به اصطلاح مذهبي: ارتباط، روشنگري و اشراق. بدين ترتيب هنر نمايش، آيينه اي است که در آن جامعه به تماشاي تصوير خود مي نشيند و جامعه نيز بطور ناخودآگاه تمايل دارد که آنچه را مشاهده مي کند در زندگي و شيوه نگرش خود منعکس سازد.

بررسي ديدگاه هاي مختلف در مورد زنده كردن هويت هاي اصيل گم شده با تاكيد بر زمينه فرهنگي (نمايشي)كه ضمن فراهم كردن محيطي فرهنگي، محيطي در جهت انجام فعاليت هاي روزمره مردمي و مسائل تفريحي را شامل شود. سخن از محيطي فرهنگي (تاكيد بر نمايش) در معماري را مي توان در ريشه هاي عميق تاريخي در زندگي بشر جستجو كرد. درگذشته فضاهاي شهري محل ملاقات و گفتگوي شهروندان بوده، افراد در اين مکان گرد هم مي آمدند و برمبناي سنت هاي کهن ( جشن ها، اعياد، مراسم مذهبي و …) با يکديگر ارتباط برقرار کرده، معاشرت مي نمودند. محيط هاي شهري جايي بود که در آن انسان به ارضاي نيازهاي اجتماعي خود مي پرداخت. به عبارت ديگر، محيط هاي شهري حوزه فرهنگي بود. در دوران معاصر فضاهاي باز شهري اغلب براي اتومبيل طراحي شده اند، که نه تنها براي ارضاي نيازهاي اجتماعي مناسب نبوده، سبب قطع رابطه اجتماعي و ناديده گرفتن سنت ها و فرهنگ جوامع نيز شده است. به اين ترتيب شکل ظاهري فضاهاي بازِ شهري براي حرکت اتومبيل نقش اصلي را يافته و نقش مردمي که قرار است از فضاهاي باز شهري به عنوان فضاهاي اجتماعي- فرهنگي استفاده کنند، ناديده انگاشته شده است. مشکلاتي که اين ديدگاه به وجود آورد و صدماتي را که بر جوامع و هويت شهرها وارد کرد، متفکرين را بر اين داشت که فضاهاي باز شهري را براي عملکردهاي مختلف به وجود آورند. اين موضوع را نه تنها در ابعاد قومي و محلي بلكه با ديدي بازتر در ابعاد ملي و فراملي می توان نگريست.

1-3- هدف از پژوهش

با توجه به موضوع پژوهش، توجه به ديدگاه هاي مختلف و جديد در برخورد با محيط هاي شهري در پژوهش مطرح خواهد بود. ايجاد محيط شهري مطلوب در جهت بهتر شدن زندگي مردم و مشاركت مردم در زمينه هاي تفريحي و نمايشي، همچنين بالا بردن سطح فرهنگي و ايجاد گفتگوي معنايي و بصري با آن در هر لايه اجتماعي و كاربردي كردن موضوع پروژه با در نظر گرفتن تمام مسائل طراحي آن، هدف از پژوهش است.

باتوجه به اهداف پژوهش و نتايج بدست آمده مي توان به اصولي منطقي در جهت كاربردي كردن آن رسيد. ايجاد محيطي در جهت گفتگوي معنايي با مردم در راستاي بالا بردن و آشناكردن مردم با اصالت هاي فرهنگي خود و همچنين شناساندن اصالت هاي فرهنگي در حد ملي و فرا ملي در جهت تحقق اهداف اقتصادي، اجتماعي، فرهنگي و سياسي جامعه از جمله اهداف کلان طرح هستند. همچنين ايجاد محيطي با استفاده از تكنولوژي مدرن (با توجه به بستر مكاني و زماني) و دميدن روح و معناي ريشه هاي هويتي و فرهنگي در آن با در نظر گرفتن كليه شرايط مطلوب از نظر معماري، استفاده از ديدگاه هاي جديد و پذيرفته شده براي طراحي محيطي و فرهنگي و تفريحي با تاكيد بر فعاليت هاي نمايشي در آن برای جذب مردم و هرچه بيشتر زنده شدن فضاهای شهری، به كارگيري شيوه هاي مبتكرانه در جهت پيوند مردم با نمايش، استفاده از معنا و مفهوم معماري گذشته در قالبي نو، و تبديل آن فضا به فضاي مطلوب و به ياد ماندني، اهداف پروژه را ميسر خواهد كرد.

با توجه به اين اهداف، سوال اصلی پژوهش را می توان اينگونه بيان کرد: چگونه مي توان يك فضاي شهري را همساز با مردم و فعاليت هايشان بوجود آورد، بطوريكه پتانسيل هاي اصلي مطرح شده در آن رنگ و بوي فرهنگي و تفريحي داشته باشد؟

1-4- روش پژوهش

به وجود آوردن فضاي شهري در بستري تفريحي، خدماتي و فرهنگي ريشه اي تاريخي در معماري دارد. انسان از زماني كه شهرنشيني را تجربه كرد و داراي تمدن شد با اين فضاها و مسائل مربوط به آن درگير بوده است. نتايج بدست آمده از اين تحقيقات بوجود آمدن فضاهايي نظير Balboupark و Puppet Theater در آمريكا يا مراكز شهري يونان و رم باستان و Cultural Tours-Kruger Park در آفريقا و  … مي باشد. توجه به نگرش هاي جديد در اين موضوع و ديدگاه هاي مختلف در برخورد با آن، چه از نظر عملكردي و چه از نظر محتوايي، در پروژه التزام خواهد داشت. بدين ترتيب اينگونه بنظر مي رسد كه مي توان رمزگشايي اصول پژوهش را بر پايه روند تاريخي و تجربه هاي بدست آمده در بستر محيطي و تحليل و توصيف تاثير تمدن هاي مختلف بر روي هم جستجو كرد.

1-5- روش جمع آوری اطلاعات

مطالعات، اطلاعات و داده هاي لازم از تحقيقات کتابخانه اي شامل مراجعه به مجموعه منابع و مأخذ مرتبط با موضوع، تهيه پرسشنامه، مصاحبه با افراد صاحبنظر ، فيش نويسی و       بانک هاي اطلاعاتي داخلي و بين المللي مي باشد. در مرحله طراحي، از نقشه ها و عکس هاي هوايي، تحقيقات ميداني شامل مجموعه مطالعات منتهي به انتخاب سايت جهت طراحي و بررسي هاي محيطي لازم از قبيل دسترسي ها، جانمايي ها در سايت، ارتباط اين مجموعه با مجموعه هاي اطراف در جهت طراحي مطلوب، به منظور گردآوري اطلاعات استفاده مي شود.

1-6- فرآيند پژوهش

پس از بررسي و مطالعات مقدماتي براي شناخت ابعاد مختلف موضوع به روش كتابخانه اي به منظور دست يافتن به تعاريف كلي و مفاهيم پايه اي و كليد واژه هاي اصلي پژوهش، با قياس واستنتاج اطلاعات با يکديگر و با بررسی نمونه هاي موردي مشابه داخلی و خارجی به برنامه ريزي فيزيکي و ابعاد و سرانه هاي مورد نياز در طرح خواهيم رسيد. با توجــه به اينكه اين پژوهش در نهايت به كار طراحي منجر خواهد شد، لازم است بررسي انتخاب سايت طرح انجام گيرد. مراحل مقدماتي طراحي نيز همين مرحله انجام مي شود كه شامل ايده اوليه طرح، شناسايي فضاهاي مورد نياز، استانداردها و تحليل اطلاعات، جمع بندي و نتيجه گيري انجام گرفته و درنهايت فاز اصلي طراحي در قالب نقشه هاي معماري، ماكت و انيميشن هاي داخلي و خارجي مي باشد.

1-7- تعاريف و مفاهيم کلی پژوهش

1-7-1- تعريف نمايش

   جوهره بنيادين و زيربنايي قالب نمايشي چيست و نمايش چه چيزي را مي تواند رساتر از هر رسانه ارتباطي ديگري بيان كند؟ هزاران كتاب درباره نمايش نوشته شده و بنظر نمي رسد هنوز تعريف جامعی از اين واژه بدست آمده باشد. فرهنگ آكسفورد نمايش را چنين معنا     مي كند: «تأليفي به نثر يا نظم كه داستاني را از طريق گفت و شنود و كنش بازگو مي كند و براي آوردن به روي صحنه آماده شده و با صحنه پردازي، جامع آرايي و حركتهاي همراه آن، به مثابه زندگي واقعي عرضه مي شود.» اين تعريف نه تنها ناشيانه و پر طول و تفصيل است، بلكه مطلقاً نادرست نيز هست. از عبارت «تأليفي از نثر يا نظم» چنين استنباط مي شود كه متن نمايش مي بايد از قبل تدوين شده باشد، بنابراين تعريف مزبور را نمي توان براي نمايشهاي    في البداهه بكار گرفت. عبارت «داستاني را از راه گفت و شنود بيان مي نمايد» نيز قابل انطباق بر نمايشهاي بي كلام(پانتوميم) نيست. «براي آوردن به روي صحنه آماده شده» نيز حق مطلب را در مورد نمايش هاي تلويزيوني، راديويي و سينمايي ادا نمي كند و اما عبارت «با صحنه پردازي و جامه آرايي…» نيز هميشه صادق نيست. نمايشهاي خوبي وجود دارند كه بدون هيچگونه آرايه و پيرايه اي در جامه و صحنه، به اجرا در آمدند. در عبارت «به مثابه زندگي واقعي عرضه مي شود» هم اندكي زياده روي شده است چنين فرضي مستلزم آن است كه تمام نمايشها به شيوه واقعگرايانه تهيه شوند. تعاريفي كه در فرهنگ هاي ديگر وجود دارد نيز به همين اندازه نادرست وگمراه كننده است. واقعيت اين است كه هنر نمايش چنان در ژرفاي تار و پود و سرشت انسان تنيده شده كه تعيين حد و مرز قاطعي بين فعاليت هاي عام تر و نمايش بطور اخص تقريباً ناممكن است. بطور مثال، مي توان نمايش را همان تجلي غريزه ی بازي دانست. كودكاني كه نقش پدر و مادر و يا سرخپوست و كابوي را بازي مي كنند به يك تعبير در كار بداهه سازي نمايشي هستند يا مي توان به نمايش بصورت مظهري از مراسم آييني كه يكي از ابتدايي ترين نيازهاي اجتماعي بشريت است، نگريست. مراسم رقص هاي قبيله اي و مناسك مذهبي و رويدادهاي ملي، همگي از عناصر نمايشي قوي برخوردار هستند. نمايش و آيين هر دو در  تجربه هاي جمعي همراه با پشتوانه سه جانبه بازخورد بازيگر به تماشاگر و تماشاگر به تماشاگر و بازيگر به بازيگر هستند. (مارتين، 1382، ص32-31)

همچنين مي توان نمايش را پديده اي دانست كه براي ديدن عرضه مي شود و انسان به قصد ديدن آن مي رود، بعبارت ديگر تماشاواژه- Spectacle- (چيزي كه بايد ديده و يا شنيده شود) است. همان طور که در فرهنگ يونان نيز واژه تئاتر به معناي مكاني است كه انسان براي تماشاي چيزي مي رود. ورود پيروزمندانه يك امپراطوري فاتح به روم و يا مبارزات گلادياتورها و شيرهاي وحشي، مراسم اعدام در ملاء عام، تمامي مسابقات ورزشي، همه و همه جنبه هاي نمايشي داشته و دارند. هيچ يك از اين امور را نمي توان نمايش بطور اخص ناميد، ولي        حد فاصل بين هر يك از آنها و نمايش بسيار مبهم است. پس نبايد هيچگاه تعاريف را بصورت مطلق بكار برد، زيرا در اين صورت، خودِ همين تعاريف مانعي در راه گسترش و پيوند اشكال نوين و نوآوري در نمايش مي شوند. بطور کلي نمايش، كنشي تقليدي است. كنشي براي تقليد و يا بازنمايي رفتار بشر. بنابراين نمايش يك قالب ادبي محض نيست. عنصري كه نمايش را مي سازد فراسوي واژه ها قرار دارد و عبارت است از كنش يا عملكردي كه انديشه و مفهوم مورد نظر پديد آورنده اثر را تحقق كامل مي بخشد. بنابراين مي توان گفت هنر نمايش ملموس ترين و عيني ترين شكل بازآفريني موقعيت ها و روابط انساني است و اين امر ناشي از آن است كه نمايش برخلاف قالب هاي روايي كه به بازگويي رويدادهاي گذشته گرايش دارند، در ابديت زمان حال جاري است، در «اكنون» و«اينجا» نه در «آن وقت ها» و «آنجا». از طرفي نمايش، اجتماعي ترين نوع هنر است و همين از جمله امتيازات عمده تئاتر زنده بر انواع نمايش هاي ضبط شده ماشيني است. نمايش بنا به ماهيت ذاتي خود، آفرينشي جمعي است. برتولت برشت، نيز نمايش را شيوه اي عملي و تئاتر را آزمايشگاهي براي آزمون رفتار انسان تحت شرايط گوناگون مي دانست. بدين ترتيب مي توان شيوه اي دانست كه به كمك آن مي توان وضعيتي را بر روي صحنه طراحي كرد و پيامدهاي آن را آزمود. (مارتين، 1382، ص27)

1-7-2- عوامل اصلی تشکيل دهنده نمايش

 نمايش در وسيع ترين مفهوم خود بر دو عامل حركت و صدا استوار است. زماني يكي بر ديگري برتري يافته و در شرايطي، عكس آن مصداق پيدا كرده است. در نهايت به ساختماني پيچيده و متعادل دست يافتند. اجزاء و عناصر تشكيل دهنده اين فرآيند عبارتند از: بازيگران، كارگردانان، طراحان لباس، گروه فني نور و صدا، نمايشنامه، تماشاگران، محل واقعه يعني محلي ثابت يا سيار براي اجراي نمايش.

1-7-2-1- تعريف بازيگر

 به گفته استلا آدلر، استاد بازيگري، بازيگر بعنوان تعبيرکننده نمايشنامه، مهمترين عنصر نمايش بوده و بدون آن نمي توان يك نمايش داشت. در حقيقت بازيگر كلامي است كه در قالب جسمانيتي زنده درآمده است. بعبارتي ديگر او متن ارائه شده ازسوي نويسنده را تفسير نموده و بدان جسمانيت مي بخشد. برخي معاني فعل بازي كردن طبق آنچه در فرهنگ «وبستر» آمده، عبارت است از اجرا روي صحنه، بازآفريدن، تجسم بخشيدن، نقش بازي كردن، وانمود كردن و يا اجراي نقشي مشخص. اما بازي كردن چيزي بيشتر از معناي عام آن است. بازيگر نقش هايي را ايفا مي كند كه كس ديگري است. همه بازيگران صرفنظر از زمان و مكان اشتراكاتي دارند. آنها دو وظيفه اصلي دارند: يكي آنكه بايد محور اصلي نقش را دريابند و ديگر آنكه، بايد آن را به تماشاگر منتقل كنند. از اين رهگذر مي توان وظيفه بازيگر را در ابلاغ جوهر نقش به تماشاگر در سه نوع از رابطه مورد توجه قرارداد: 1- رابطه بازيگر و شخصيت نمايشي، 2- رابطه بازيگر و موضوع، 3- رابطه بازيگر و تماشاگر.

1-7-2-2-تعريف تماشاگر

نويسنده و گردانندگان نمايشنامه فقط نيمي از فرآيند كل را تشكيل مي دهند. نيم ديگر متشكل است از تماشاگر و واكنش هاي او. بدون تماشاگر، نمايشي وجود نخواهد داشت و آن نمايشنامه اي در شمار ادبيات محض است. در اجرا، نمايشنامه يا مورد پذيرش تماشاگر قرار   مي گيرد و يا مردود مي شود. با توجه به برداشت تماشاگر نسبت به موضوع مي توان مضمون نمايش را در چند قلمرو قرار داد: اگر تماشاگر كاراكترها را مانند خدايان و موجوداتي فراتر از خويش بيابد در قلمرو اسطوره واقع مي شود، اگر تماشاگر به كاراكترها مانند انسانهايي بسيار برتر و بالاتر از خويش بنگرد در قلمرو حماسه قرار مي گيرد، هرگاه تماشاگر كاراكترها را هم تراز خويش بداند با سبك واقعگرا روبرو است و بالاخره اگر تماشاگر كاراكترها را موجوداتي پست تر از خويش بيابد در حوزه طنز قرار دارد. (مارتين، 1382، ص47)

تعداد صفحه :190

قیمت :14700 تومان

بلافاصله پس از پرداخت ، لینک دانلود پایان نامه به شما نشان داده می شود

و در ضمن فایل خریداری شده به ایمیل شما ارسال می شود.

پشتیبانی سایت :        --------******** ****       baharfile@zoho.com

در صورتی که مشکلی با پرداخت آنلاین دارید می توانید مبلغ مورد نظر برای هر فایل را کارت به کارت کرده و فایل درخواستی و اطلاعات واریز را به ایمیل ما ارسال کنید تا فایل را از طریق ایمیل دریافت کنید.

--------  --------* --------

جستجو در سایت : کلمه کلیدی خود را وارد نمایید :

 
 

مطالب مشابه را هم ببینید

 

فایل مورد نظر خودتان را پیدا نکردید ؟ نگران نباشید . این صفحه را نبندید ! سایت ما حاوی حجم عظیمی از پایان نامه های دانشگاهی است. مطالب مشابه را هم ببینید. برای یافتن فایل مورد نظر کافیست از قسمت جستجو استفاده کنید. یا از منوی بالای سایت رشته مورد نظر خود را انتخاب کنید و همه فایل های رشته خودتان را ببینید